क्षणेन ग्रन्थिः क्षणजूलिका मे
क्षणेन बालाः क्षणकुन्तला वा ।
क्षणेन मुक्ताः क्षणमूर्ध्वचूडा-
श्चित्रो विचित्रोऽहं राजश्यालः ॥

अन्वयः AI क्षणेन मे ग्रन्थिः (भवति), क्षणेन जूलिका (भवति), क्षणेन बालाः (भवन्ति), वा क्षणेन कुन्तलाः (भवन्ति), क्षणेन मुक्ताः (भवन्ति), क्षणम् ऊर्ध्व-चूडाः (भवन्ति), (एवम्) अहम् विचित्रः चित्रः राज-श्यालः (अस्मि) ।
Summary AI At one moment my hair is knotted, at another it is in a braid; sometimes it flows loose or is curled, and sometimes it is tied upwards. I am the king’s brother-in-law, marvelous and diverse in appearance.
सारांश AI मैं राजा का साला हूँ और मेरा रूप विचित्र है। क्षण भर में मेरी जटाएँ गाँठ वाली होती हैं, कभी वे गूँथी हुई होती हैं, तो कभी बाल खुले या ऊपर बँधे होते हैं।
पदच्छेदः AI
क्षणेनक्षण (३.१) In a moment
ग्रन्थिःग्रन्थि (१.१) a knot
क्षणजूलिकाक्षण–जूलिका (१.१) a momentary braid
मेअस्मद् (६.१) my
क्षणेनक्षण (३.१) in a moment
बालाःबाल (१.३) loose hair
क्षणकुन्तलाक्षण–कुन्तल (१.३) momentary curls
वावा or
क्षणेनक्षण (३.१) in a moment
मुक्ताःमुक्त (√मुच्+क्त, १.३) are let loose
क्षणम्क्षण (२.१) for a moment
ऊर्ध्वचूडाःऊर्ध्व–चूडा (१.३) top-knots
चित्रःचित्र (१.१) variegated
विचित्रःविचित्र (१.१) marvelous
अहम्अस्मद् (१.१) I
राजश्यालःराजन्–श्याल (१.१) the king's brother-in-law
छन्दः उपेन्द्रवज्रा [११: जतजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८ ९ १० ११
क्ष णे न ग्र न्थिः क्ष ण जू लि का मे
क्ष णे न बा लाः क्ष ण कु न्त ला वा
क्ष णे न मु क्ताः क्ष ण मू र्ध्व चू डा
श्चि त्रो वि चि त्रो ऽहं रा ज श्या लः
ज त ज ग ग
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.