अप्येष नाम परिभूतदशो दरिद्रः ।
प्रेष्यः परत्र फलमिच्छति नास्य भर्ता ।
तस्मादमी कथमिवाद्य न यान्ति नाशं ये वर्धयन्त्यसदृशं सदृशं त्यजन्ति ॥
अप्येष नाम परिभूतदशो दरिद्रः ।
प्रेष्यः परत्र फलमिच्छति नास्य भर्ता ।
तस्मादमी कथमिवाद्य न यान्ति नाशं ये वर्धयन्त्यसदृशं सदृशं त्यजन्ति ॥
प्रेष्यः परत्र फलमिच्छति नास्य भर्ता ।
तस्मादमी कथमिवाद्य न यान्ति नाशं ये वर्धयन्त्यसदृशं सदृशं त्यजन्ति ॥
अन्वयः
AI
अपि एषः परिभूत-दशः दरिद्रः प्रेष्यः नाम परत्र फलं इच्छति अस्य भर्ता न (इच्छति) । तस्मात् अमी कथम् इव अद्य नाशं न यान्ति ये असदृशं वर्धयन्ति सदृशं त्यजन्ति ॥
Summary
AI
Even this poor servant, though in a humiliated state, desires fruit in the next world, but his master does not. Why then do those who nurture the unworthy and abandon the worthy not perish this very day?
सारांश
AI
दरिद्र होने पर भी यह सेवक परलोक के फल की चिंता करता है, पर इसका स्वामी नहीं। वे नष्ट क्यों नहीं होते जो अयोग्य को बढ़ाते हैं और योग्य को त्यागते हैं?
पदच्छेदः
AI
| अपि | अपि | even |
| एषः | एतद् (१.१) | this |
| नाम | नामन् (२.१) | indeed |
| परिभूतदशः | परिभूत–दशा (१.१) | whose state is humiliated |
| दरिद्रः | दरिद्र (१.१) | poor |
| प्रेष्यः | प्रेष्य (प्र√इष्+ण्यत्, १.१) | servant |
| परत्र | परत्र | in the next world |
| फलम् | फल (२.१) | fruit |
| इच्छति | इच्छति (√इष् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | desires |
| न | न | not |
| अस्य | इदम् (६.१) | his |
| भर्ता | भर्तृ (१.१) | master |
| तस्मात् | तद् (५.१) | therefore |
| अमी | अदस् (१.३) | these |
| कथम् | कथम् | why |
| इव | इव | indeed |
| अद्य | अद्य | today |
| न | न | not |
| यान्ति | यान्ति (√या कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | go to |
| नाशम् | नाश (√नश्+घञ्, २.१) | destruction |
| ये | यद् (१.३) | who |
| वर्धयन्ति | वर्धयन्ति (√वृध् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | nurture |
| असदृशम् | नञ्–सदृश (२.१) | the unworthy |
| सदृशम् | सदृश (२.१) | the worthy |
| त्यजन्ति | त्यजन्ति (√त्यज् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | abandon |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.