धनैर्वियुक्त्तस्य नरस्य लोके
किं जीवितेनादित एव तावत् ।
यस्य प्रतीकारनिरर्थकत्वा-
त्कोपप्रसादा विफलीभवन्ति ॥
धनैर्वियुक्त्तस्य नरस्य लोके
किं जीवितेनादित एव तावत् ।
यस्य प्रतीकारनिरर्थकत्वा-
त्कोपप्रसादा विफलीभवन्ति ॥
किं जीवितेनादित एव तावत् ।
यस्य प्रतीकारनिरर्थकत्वा-
त्कोपप्रसादा विफलीभवन्ति ॥
अन्वयः
AI
लोके धनैः वियुक्तस्य नरस्य आदितः एव तावत् जीवितेन किम्? यस्य प्रतीकार-निरर्थकत्वात् कोप-प्रसादाः विफली-भवन्ति ।
Summary
AI
In this world, what is the use of life for a man deprived of wealth? Since he lacks the means to offer restitution, both his anger and his favor become completely ineffective.
सारांश
AI
निर्धन व्यक्ति का जीवन व्यर्थ है क्योंकि उसके क्रोध या प्रसन्नता का कोई फल नहीं निकलता, उसकी सामर्थ्य के अभाव में उसकी प्रतिक्रियाएं निष्प्रभावी हो जाती हैं।
पदच्छेदः
AI
| धनैः | धन (३.३) | of wealth |
| वियुक्तस्य | वियुक्त (वि√युज्+क्त, ६.१) | deprived |
| नरस्य | नर (६.१) | of a man |
| लोके | लोक (७.१) | in the world |
| किम् | किम् | what use |
| जीवितेन | जीवित (३.१) | of life |
| आदितः | आदितस् | from the beginning |
| एव | एव | itself |
| तावत् | तावत् | indeed |
| यस्य | यद् (६.१) | whose |
| प्रतीकारनिरर्थकत्वात् | प्रतीकार–निरर्थकत्व (५.१) | due to the futility of restitution |
| कोपप्रसादाः | कोप–प्रसाद (१.३) | anger and favor |
| विफलीभवन्ति | विफलीभवन्ति (विफली√भू कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | become fruitless |
छन्दः
उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ध | नै | र्वि | यु | क्त्त | स्य | न | र | स्य | लो | के |
| किं | जी | वि | ते | ना | दि | त | ए | व | ता | वत् |
| य | स्य | प्र | ती | का | र | नि | र | र्थ | क | त्वा |
| त्को | प | प्र | सा | दा | वि | फ | ली | भ | व | न्ति |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.