अन्वयः
AI
पुरुषैः सदा गुणेषु एव हि प्रयत्नः कर्तव्यः, (यतः) गुण-युक्तः दरिद्रः अपि अगुणैः ईश्वरैः समः न (भवति) ।
Summary
AI
Men should always strive to cultivate virtues. A virtuous person, even if poor, is not equal to wealthy individuals who lack character.
सारांश
AI
मनुष्यों को सदा गुणों के अर्जन में ही प्रयत्न करना चाहिए। गुणों से युक्त दरिद्र व्यक्ति भी निर्गुण ऐश्वर्यशालियों के समान नहीं होता, बल्कि उनसे श्रेष्ठ है।
पदच्छेदः
AI
| गुणेषु | गुण (७.३) | in virtues |
| एव | एव | only |
| हि | हि | indeed |
| कर्तव्यः | कर्तव्य (√कृ+तव्य, १.१) | should be made |
| प्रयत्नः | प्रयत्न (१.१) | effort |
| पुरुषैः | पुरुष (३.३) | by men |
| सदा | सदा | always |
| गुणयुक्तः | गुण–युक्त (√युज्+क्त, १.१) | one endowed with virtues |
| दरिद्रः | दरिद्र (१.१) | a poor person |
| अपि | अपि | even |
| न | न | not |
| ईश्वरैः | ईश्वर (३.३) | with the wealthy |
| अगुणैः | अ–गुण (३.३) | who are without virtues |
| समः | सम (१.१) | equal |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| गु | णे | ष्वे | व | हि | क | र्त | व्यः |
| प्र | य | त्नः | पु | रु | षैः | स | दा |
| गु | ण | यु | क्तो | द | रि | द्रो | ऽपि |
| ने | श्व | रै | र | गु | णैः | स | मः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.