अन्वयः
AI
अयं च सुरत-ज्वालः प्रणय-इन्धनः काम-अग्निः (भवति), यत्र नराणां यौवनानि धनानि च हूयन्ते ।
Summary
AI
This is the fire of passion (Kāma), where sexual pleasure is the flame and affection is the fuel; into it, the youth and wealth of men are offered as oblations.
सारांश
AI
यह कामग्नि काम-क्रीड़ा की लपटों वाली है और अनुराग ही इसका ईंधन है, जिसमें पुरुषों का यौवन और धन आहुति बनकर नष्ट हो जाते हैं।
पदच्छेदः
AI
| अयम् | इदम् (१.१) | this |
| च | च | and |
| सुरतज्वालः | सुरत–ज्वाल (१.१) | whose flame is sexual pleasure |
| कामअग्निः | काम–अग्नि (१.१) | the fire of passion |
| प्रणयेन्धनः | प्रणय (प्र√नी+अच्)–इन्धन (१.१) | whose fuel is affection |
| नराणाम् | नर (६.३) | of men |
| यत्र | यत्र | where |
| हूयन्ते | हूयन्ते (√हु भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. बहु.) | are offered as oblation |
| यौवनानि | यौवन (१.३) | youths |
| धनानि | धन (१.३) | and wealths |
| च | च | and |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | यं | च | सु | र | त | ज्वा | लः |
| का | म | ग्निः | प्र | ण | ये | न्ध | नः |
| न | रा | णां | य | त्र | हू | य | न्ते |
| यौ | व | ना | नि | ध | ना | नि | च |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.