अलं चतुःशालमिमं प्रवेश्य
प्रकाशनारीधृत एष यस्मात् ।
तस्मात्स्वयं धारय विप्र ताव-
द्यावन्न तस्याः खलु भोः समर्प्यते ॥
अलं चतुःशालमिमं प्रवेश्य
प्रकाशनारीधृत एष यस्मात् ।
तस्मात्स्वयं धारय विप्र ताव-
द्यावन्न तस्याः खलु भोः समर्प्यते ॥
प्रकाशनारीधृत एष यस्मात् ।
तस्मात्स्वयं धारय विप्र ताव-
द्यावन्न तस्याः खलु भोः समर्प्यते ॥
अन्वयः
AI
इमम् चतुःशालम् प्रवेश्य अलम्, यस्मात् एषः प्रकाश-नारी-धृतः। तस्मात् भोः विप्र! तावत् स्वयम् धारय यावत् तस्याः खलु न समर्प्यते।
Summary
AI
There is no need to take this into the inner quadrangle because it was held by a public woman. Therefore, O Brāhmaṇa, keep it yourself until it is returned to her.
सारांश
AI
इस आभूषण के पात्र को घर के भीतर ले जाना ही उचित है क्योंकि यह किसी अन्य स्त्री की धरोहर है। हे ब्राह्मण! जब तक इसे लौटा न दिया जाए, तुम इसे संभालो।
पदच्छेदः
AI
| अलम् | अलम् | enough |
| चतुःशालम् | चतुःशाल (२.१) | the inner quadrangle |
| इमम् | इदम् (२.१) | this |
| प्रवेश्य | प्रवेश्य (प्र√विश्+णिच्+ल्यप्) | having taken in |
| प्रकाशनारीधृतः | प्रकाश–नारी–धृत | held by a public woman |
| एषः | एतद् (१.१) | this |
| यस्मात् | यद् (५.१) | because |
| तस्मात् | तद् (५.१) | therefore |
| स्वयम् | स्वयम् | yourself |
| धारय | धारय (√धृ +णिच् कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | keep |
| विप्र | विप्र (८.१) | O Brahmana |
| तावत् | तावत् | for so long |
| यावत् | यावत् | until |
| न | न | not |
| तस्याः | तद् (६.१) | to her |
| खलु | खलु | indeed |
| भोः | भोस् | O |
| समर्प्यते | समर्प्यते (सम्√ऋ +णिच् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | is returned |
छन्दः
उपेन्द्रवज्रा [११: जतजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | लं | च | तुः | शा | ल | मि | मं | प्र | वे | श्य | |
| प्र | का | श | ना | री | धृ | त | ए | ष | य | स्मात् | |
| त | स्मा | त्स्व | यं | धा | र | य | वि | प्र | ता | व | |
| द्या | व | न्न | त | स्याः | ख | लु | भोः | स | म | र्प्य | ते |
| ज | त | ज | ग | ग | |||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.