प्रविश गृहमिति प्रतोद्यमाना न चलति भाग्यकृतां दशामवेक्ष्य ।
पुरुषपरिचयेन च प्रगल्भं ।
न वदति यद्यपि भाषते बहूनि ॥
प्रविश गृहमिति प्रतोद्यमाना न चलति भाग्यकृतां दशामवेक्ष्य ।
पुरुषपरिचयेन च प्रगल्भं ।
न वदति यद्यपि भाषते बहूनि ॥
पुरुषपरिचयेन च प्रगल्भं ।
न वदति यद्यपि भाषते बहूनि ॥
अन्वयः
AI
'गृहम् प्रविश' इति प्रतोद्यमाना (सा) भाग्य-कृताम् दशाम् अवेक्ष्य न चलति। पुरुष-परिचयेन च प्रगल्भम् न वदति यद्यपि बहूनि भाषते॥
Summary
AI
Though urged to enter the house, she does not move, observing the state brought by fate. Despite her familiarity with men, she does not speak boldly, even though she says much.
सारांश
AI
'घर में प्रवेश करो' ऐसा कहे जाने पर भी वह अपनी दयनीय स्थिति को देखकर नहीं चल रही है और पुरुष के परिचय के कारण बहुत कुछ कहना चाहने पर भी वह निर्भीकता से नहीं बोल पा रही है।
पदच्छेदः
AI
| प्रविश | प्रविश (प्र√विश् कर्तरि लोट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | Enter |
| गृहम् | गृह (२.१) | the house |
| इति | इति | thus |
| प्रतोद्यमाना | प्रतोद्यमान (प्र√तुद्+णिच्+यक्+शानच्), १.१ | being urged |
| न | न | not |
| चलति | चलति (√चल् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | moves |
| भाग्यकृताम् | भाग्य–कृत (√कृ+क्त, २.१) | brought by fate |
| दशाम् | दशा (२.१) | the state |
| अवेक्ष्य | अवेक्ष्य (अव√ईक्ष्+ल्यप्) | observing |
| पुरुषपरिचयेन | पुरुष–परिचय (३.१) | by familiarity with men |
| च | च | and |
| प्रगल्भम् | प्रगल्भ (२.१) | boldly |
| न | न | not |
| वदति | वदति (√वद् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | speaks |
| यद्यपि | यद्यपि | although |
| भाषते | भाषते (√भाष् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | she says |
| बहूनि | बहु (२.३) | many things |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.