अन्वयः
AI
यत्र कुत्र (अपि) आश्रमे रतः (सन्), दुःखितः अपि धर्मम् चरेत् । सर्वेषु भूतेषु समः (स्यात्), (यतः) लिङ्गम् धर्म-कारणम् न (भवति) ।
Summary
AI
Even if suffering, one should practice *dharma* while living in any stage of life. One should be equal toward all beings, for external signs are not the cause of *dharma*.
सारांश
AI
किसी भी आश्रम में रहकर धर्म का आचरण करना चाहिए। सभी प्राणियों के प्रति समभाव रखना ही वास्तविक धर्म है, केवल बाहरी वेष धारण करना नहीं।
पदच्छेदः
AI
| दुःखितः | दुःखित (१.१) | one who is suffering |
| अपि | अपि | even |
| चरेत् | चरेत् (√चर् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | should practice |
| धर्मम् | धर्म (२.१) | dharma |
| यत्र | यत्र | wherever |
| कुत्र | कुत्र | soever |
| आश्रमे | आश्रम (७.१) | in any stage of life |
| रतः | रत (√रम्+क्त, १.१) | being engaged |
| समः | सम (१.१) | equal |
| सर्वेषु | सर्व (७.३) | to all |
| भूतेषु | भूत (√भू+क्त, ७.३) | beings |
| न | न | not |
| लिङ्गम् | लिङ्ग (१.१) | external signs |
| धर्मकारणम् | धर्म–कारण (१.१) | is the cause of dharma |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| दुः | खि | तो | पि | च | रे | द्ध | र्मं |
| य | त्र | कु | त्रा | श्र | मे | र | तः |
| स | मः | स | र्वे | षु | भू | ते | षु |
| न | लि | ङ्गं | ध | र्म | का | र | णम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.