प्रतिक्षणम् अयं कायः क्षीयमाणो न लक्ष्यते ।
आमकुम्भ इवाम्भःस्थो विशीर्णः सन् विभाष्यते ॥

अन्वयः AI अम्भः-स्थः आम-कुम्भः इव, प्रतिक्षणम् क्षीयमाणः अयम् कायः न लक्ष्यते, विशीर्णः सन् (एव) विभाष्यते ।
Summary AI Like an unbaked clay pot kept in water, this body wastes away every moment without being noticed; it is only recognized as having perished once it has fully dissolved.
सारांश AI जल में रखे कच्चे घड़े की तरह यह शरीर हर पल नष्ट हो रहा है, जिसका आभास नहीं होता; इसके पूरी तरह बिखर जाने पर ही इसके नाश का पता चलता है।
पदच्छेदः AI
प्रतिक्षणम्प्रतिक्षणम् every moment
अयम्इदम् (१.१) this
कायःकाय (१.१) body
क्षीयमाणःक्षीयमाण (√क्षि+शानच्), १.१ wasting away
नन not
लक्ष्यतेलक्ष्यते (√लक्ष् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) is noticed
आमकुम्भःआम–कुम्भ (१.१) an unbaked pot
इवइव like
अम्भःस्थःअम्भस्–स्थ (√स्था+क), १.१ kept in water
विशीर्णःविशीर्ण (वि√शॄ+क्त, १.१) having perished
सन्सत् (√अस्+शतृ, १.१) being
विभाष्यतेविभाष्यते (वि√भाष् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) is recognized
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८
प्र ति क्ष ण म यं का यः
क्षी य मा णो न ल क्ष्य ते
आ म कु म्भ इ वा म्भः स्थो
वि शी र्णः स न्वि भा ष्य ते
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.