अन्वयः
AI
लुब्धस्य अ-संविभागित्वात् अनुजीविनः न युध्यन्ते। (सः) लुब्ध-अनुजीवी दान-भिन्नैः तैः एव निहन्यते।
Summary
AI
Because a miser does not share his wealth, his followers do not fight for him. A leader of the greedy is slain by those very followers when they are won over by the enemy's gifts.
सारांश
AI
लोभी राजा के सेवक धन के बँटवारे के अभाव में युद्ध नहीं करते और शत्रुओं द्वारा लालच देकर फोड़े गए वे सेवक ही अपने स्वामी को मार देते हैं।
पदच्छेदः
AI
| लुब्धस्य | लुब्ध (√लुभ्+क्त, ६.१) | of a miser |
| असंविभागित्वात् | अ–संविभागी (सम्+वि√भज्+घञ्+इन्)–त्व (५.१) | because of not sharing |
| न | न | not |
| युध्यन्ते | युध्यन्ते (√युध् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. बहु.) | fight |
| अनुजीविनः | अनुजीविन् (अनु√जीव्+णिन्), १.३ | followers |
| लुब्धानुजीवी | लुब्ध (√लुभ्+क्त)–अनुजीविन् (अनु√जीव्+णिन्), १.१ | A leader of the greedy |
| तैः | तद् (३.३) | by those |
| एव | एव | very |
| दानभिन्नैः | दान–भिन्न (√भिद्+क्त, ३.३) | by those won over by gifts |
| निहन्यते | निहन्यते (नि√हन् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | is slain |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| लु | ब्ध | स्या | सं | वि | भा | गि | त्वा |
| न्न | यु | ध्य | न्ते | नु | जी | वि | नः |
| लु | ब्धा | नु | जी | वी | तै | रे | व |
| दा | न | भि | न्नै | र्नि | ह | न्य | ते |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.