अन्वयः
AI
नीचः श्लाघ्य-पदं प्राप्य स्वामिनं हन्तुम् इच्छति यथा मूषिकः व्याघ्रतां प्राप्य मुनिं हन्तुं गतः (आसीत्) ।
Summary
AI
A base person, having attained a praiseworthy position, desires to kill his master, just as the mouse, having attained the form of a tiger, went to kill the sage.
सारांश
AI
नीच व्यक्ति उच्च पद पाकर अपने स्वामी का ही अनिष्ट करना चाहता है, जैसे बाघ बना चूहा अपने रक्षक मुनि को ही मारने चला था।
पदच्छेदः
AI
| नीचः | नीच (१.१) | a base person |
| श्लाघ्यपदम् | श्लाघ्य (√श्लाघ्+ण्यत्)–पद | a praiseworthy position |
| प्राप्य | प्राप्य (प्र√आप्+ल्यप्) | having attained |
| स्वामिनम् | स्वामिन् (२.१) | his master |
| हन्तुम् | हन्तुम् (√हन्+तुमुन्) | to kill |
| इच्छति | इच्छति (√इष् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | desires |
| मूषिकः | मूषिक (१.१) | the mouse |
| व्याघ्रताम् | व्याघ्रता (√व्याघ्र+तल्), २.१ | the state of being a tiger |
| प्राप्य | प्राप्य (प्र√आप्+ल्यप्) | having attained |
| मुनिम् | मुनि (२.१) | the sage |
| हन्तुम् | हन्तुम् (√हन्+तुमुन्) | to kill |
| गतः | गत (√गम्+क्त, १.१) | went |
| यथा | यथा | just as |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| नी | चः | श्ला | घ्य | प | दं | प्रा | प्य |
| स्वा | मि | नं | ह | न्तु | मि | च्छ | ति |
| मू | षि | को | व्या | घ्र | तां | प्रा | प्य |
| मु | निं | ह | न्तुं | ग | तो | य | था |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.