प्रणयाद् उपकाराद् वा यो विश्वसिति शत्रुषु ।
स सुप्त इव वृक्षाग्रात् पतितः प्रतिबुध्यते ॥

अन्वयः AI यः प्रणयाद् वा उपकारात् शत्रुषु विश्वसिति सः वृक्ष-अग्रात् पतितः सुप्तः इव प्रतिबुध्यते ।

Summary AI One who trusts enemies due to affection or a past favor wakes up only after falling, like a sleeping person tumbling from the top of a tree.

सारांश AI जो स्नेह या उपकार के वश शत्रुओं पर विश्वास करता है, वह वृक्ष की चोटी पर सोए हुए व्यक्ति की तरह गिरकर ही जागता है।

पदच्छेदः AI

प्रणयात्	प्रणय (५.१)	due to affection
उपकारात्	उपकार (५.१)	due to a favor
वा	वा	or
यः	यद् (१.१)	one who
विश्वसिति	विश्वसिति (वि√श्वस् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	trusts
शत्रुषु	शत्रु (७.३)	in enemies
सः	तद् (१.१)	he
सुप्तः	सुप्त (√स्वप्+क्त, १.१)	a sleeping person
इव	इव	like
वृक्षाग्रात्	वृक्ष–अग्र	from the top of a tree
पतितः	पतित (√पत्+क्त, १.१)	having fallen
प्रतिबुध्यते	प्रतिबुध्यते (प्रति√बुध् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	wakes up

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
प्र	ण	या	दु	प	का	रा	द्वा
यो	वि	श्व	सि	ति	श	त्रु	षु
स	सु	प्त	इ	व	वृ	क्षा	ग्रा
त्प	ति	तः	प्र	ति	बु	ध्य	ते

प्रणयाद् उपकाराद् वा यो विश्वसिति शत्रुषु ।
स सुप्त इव वृक्षाग्रात् पतितः प्रतिबुध्यते ॥

Other texts to read

पञ्चतन्त्रम् विष्णुशर्मा

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

प्रणयाद् उपकाराद् वा यो विश्वसिति शत्रुषु ।स सुप्त इव वृक्षाग्रात् पतितः प्रतिबुध्यते ॥

Other texts to read

पञ्चतन्त्रम् विष्णुशर्मा

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

प्रणयाद् उपकाराद् वा यो विश्वसिति शत्रुषु ।
स सुप्त इव वृक्षाग्रात् पतितः प्रतिबुध्यते ॥