अन्वयः
AI
(स्व) बलम् अपीडयन् जिगीषुः शत्रून् अभिषेणयेत् । दीर्घ-प्रयाण-पीडितम् द्विषाम् सैन्यम् सुख-साध्यम् (भवति) ।
Summary
AI
One desiring victory should march against enemies without exhausting his own army. An enemy's force exhausted by a long march is easily overcome.
सारांश
AI
विजय की इच्छा रखने वाले राजा को अपनी सेना को कष्ट दिए बिना शत्रु पर आक्रमण करना चाहिए। लंबी यात्रा से थकी शत्रु सेना को जीतना आसान होता है।
पदच्छेदः
AI
| अपीडयन् | अ–पीडयत् (√पीड्+णिच्+शतृ, १.१) | without exhausting |
| बलम् | बल (२.१) | his army |
| शत्रून् | शत्रु (२.३) | enemies |
| जिगीषुः | जिगीषु (√जि+सन्+उ, १.१) | one desiring victory |
| अभिषेणयेत् | अभिषेणयेत् (अभि√सेण् +णिच् कर्तरि लिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | should march against |
| सुख-साध्यम् | सुख–साध्य (√साध्+ण्यत्, १.१) | easily overcome |
| द्विषाम् | द्विष् (६.३) | of the enemies |
| सैन्यम् | सैन्य (१.१) | force |
| दीर्घ-प्रयाण-पीडितम् | दीर्घ–प्रयाण–पीडित (√पीड्+क्त, १.१) | exhausted by a long march |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | पी | ड | य | न्ब | लं | श | त्रू |
| ञ्जि | गी | षु | र | भि | षे | ण | येत् |
| सु | ख | सा | ध्यं | द्वि | षां | सै | न्यं |
| दी | र्घ | प्र | या | ण | पी | डि | तम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.