अन्वयः
AI
प्रत्यक्षे कृते दोषे अपि मूर्खः सान्त्वेन तुष्यति । (यथा) रथ-कारः स-जारां निजां भार्यां शिरसा अकरोत् ॥
Summary
AI
Even when a fault is committed in plain sight, a fool is satisfied with consolation. A Rathakāra (carpenter) carried his own wife, along with her paramour, on his head.
सारांश
AI
प्रत्यक्ष दोष दिखने पर भी मूर्ख व्यक्ति मीठी बातों से मान जाता है, जैसे बढ़ई ने प्रेमी के साथ पकड़ी गई पत्नी को सिर पर उठा लिया था।
पदच्छेदः
AI
| प्रत्यक्षे | प्रत्यक्ष (७.१) | in plain sight |
| अपि | अपि | even |
| कृते | कृत (√कृ+क्त, ७.१) | having been committed |
| दोषे | दोष (७.१) | a fault |
| मूर्खः | मूर्ख (१.१) | a fool |
| सान्त्वेन | सान्त्व (३.१) | with consolation |
| तुष्यति | तुष्यति (√तुष् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | is satisfied |
| रथकारः | रथ–कार (√कृ+अण्), १.१ | A carpenter |
| निजां | निज (२.१) | his own |
| भार्यां | भार्या (२.१) | wife |
| सजारां | स–जार (२.१) | with her paramour |
| शिरसा | शिरस् (३.१) | on his head |
| अकरोत् | अकरोत् (√कृ कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | carried |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| प्र | त्य | क्षे | पि | कृ | ते | दो | षे |
| मू | र्खः | सा | न्त्वे | न | तु | ष्य | ति |
| र | थ | का | रो | नि | जां | भा | र्यां |
| स | जा | रां | शि | र | सा | क | रोत् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.