अन्वयः
AI
(नृपः) स्वदेश-जं कुल-आचार-विशुद्धम् उपधा-शुचिम् मन्त्र-ज्ञम् अव्यसनिनं व्यभिचार-विवर्जितम् (मन्त्रिणं विदध्यात्) ।
Summary
AI
A king should appoint a minister who is native-born, of pure lineage and conduct, tested for integrity, wise in counsel, free from vices, and devoid of misconduct.
सारांश
AI
राजा को ऐसे व्यक्ति को मंत्री बनाना चाहिए जो स्वदेश में जन्मा, कुलाचार से शुद्ध, लोभ रहित, मन्त्रणा में निपुण और व्यसनों से मुक्त हो।
पदच्छेदः
AI
| स्वदेशजम् | स्व–देश–ज (√जन्+ड), २.१ | native-born |
| कुलाचारविशुद्धम् | कुल–आचार–विशुद्ध (वि√शुध्+क्त, २.१) | of pure lineage and conduct |
| उपधाशुचिम् | उपधा–शुचि (२.१) | tested for integrity |
| मन्त्रज्ञम् | मन्त्र–ज्ञ (√ज्ञा+क, २.१) | wise in counsel |
| अव्यसनिनम् | अव्यसनिन् (२.१) | free from vices |
| व्यभिचारविवर्जितम् | व्यभिचार–विवर्जित (वि√वृज्+क्त, २.१) | devoid of misconduct |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| स्व | दे | श | जं | कु | ला | चा | र |
| वि | शु | द्ध | मु | प | धा | शु | चिम् |
| म | न्त्र | ज्ञ | म | व | स | नि | नं |
| व्य | भि | चा | र | वि | व | र्जि | तम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.