पुरस्कृत्य बलं राजा योधयेद् अवलोकयन् ।
स्वामिनाधिष्ठितः श्वापि किं न सिंहायते ध्रुवम् ॥

अन्वयः AI राजा बलम् पुरस्कृत्य (तथा) अवलोकयन् योधयेत्; स्वामिना अधिष्ठितः श्वा अपि किम् ध्रुवम् न सिंहायते?

Summary AI A king should lead the battle while observing and encouraging his forces; for even a dog surely acts like a lion when commanded by its master.

सारांश AI राजा को अपनी सेना को आगे रखकर और स्वयं निरीक्षण करते हुए युद्ध करना चाहिए; स्वामी के संरक्षण में तो एक कुत्ता भी सिंह के समान पराक्रम दिखाता है।

पदच्छेदः AI

पुरस्कृत्य	पुरस्कृत्य (पुरस्√कृ+ल्यप्)	having placed in front
बलं	बल (२.१)	the army
राजा	राजन् (१.१)	a king
योधयेत्	योधयेत् (√युध् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	should make (them) fight
अवलोकयन्	अवलोकयत् (अव√लोक्+शतृ, १.१)	while observing
स्वामिना	स्वामिन् (३.१)	by the master
अधिष्ठितः	अधिष्ठित (अधि√स्था+क्त, १.१)	commanded
श्वा	श्वन् (१.१)	a dog
अपि	अपि	even
किं	किम्	is it not that
न	न	not
सिंहायते	सिंहायते (√सिंह +क्यच् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	acts like a lion
ध्रुवम्	ध्रुवम्	surely

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८
पु	र	स्कृ	त्य	ब	लं	रा	जा
यो	ध	ये	द	व	लो	क	यन्
स्वा	मि	ना	धि	ष्ठि	तः	श्वा	पि
किं	न	सिं	हा	य	ते	ध्रु	वम्

पुरस्कृत्य बलं राजा योधयेद् अवलोकयन् ।
स्वामिनाधिष्ठितः श्वापि किं न सिंहायते ध्रुवम् ॥

Other texts to read

चम्पूरामायणम् भोजः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

पुरस्कृत्य बलं राजा योधयेद् अवलोकयन् ।स्वामिनाधिष्ठितः श्वापि किं न सिंहायते ध्रुवम् ॥

Other texts to read

चम्पूरामायणम् भोजः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect

पुरस्कृत्य बलं राजा योधयेद् अवलोकयन् ।
स्वामिनाधिष्ठितः श्वापि किं न सिंहायते ध्रुवम् ॥