अन्वयः
AI
(हे) जगती-पते, आपत्-प्रतीकारात् अन्यत्र भर्तुः (अनुज्ञाम्) अनिवेद्य किंचित् अपि कार्यम् स्वयम् न प्रकुर्वीत ॥
Summary
AI
O Lord of the Earth, except in cases of warding off immediate danger, one should never perform any action on their own without first informing their master.
सारांश
AI
आकस्मिक विपत्ति के निवारण को छोड़कर, सेवक को अन्य कोई भी कार्य अपने स्वामी को सूचित किए बिना अपनी इच्छा से कभी नहीं करना चाहिए।
पदच्छेदः
AI
| न | न | not |
| अनिवेद्य | अनिवेद्य (अ+नि√विद्+ल्यप्) | without informing |
| प्रकुर्वीत | प्रकुर्वीत (प्र√कृ कर्तरि विधिलिङ् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | one should perform |
| भर्तुः | भर्तृ (६.१) | of the master |
| किंचित् | किंचित् (२.१) | anything |
| अपि | अपि | even |
| स्वयम् | स्वयम् | on one's own |
| कार्यम् | कार्य (२.१) | action |
| आपत्प्रतीकारात् | आपद्–प्रतीकार (५.१) | from warding off danger |
| अन्यत्र | अन्यत्र | except |
| जगतीपते | जगती–पति (८.१) | O Lord of the Earth |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ना | नि | वे | द्य | प्र | कु | र्वी | त |
| भ | र्तुः | किं | चि | द | पि | स्व | यम् |
| का | र्य | मा | प | त्प्र | ती | का | रा |
| द | न्य | त्र | ज | ग | ती | प | ते |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.