प्रणमत्य् उन्नतिहेतोर्जीवितहेतोर्विमुञ्चति प्राणान् । दुःखीयति सुखहेतोः को मूढः सेवकाद् अन्यः ॥

अन्वयः AI उन्नति-हेतोः प्रणमति, जीवित-हेतोः प्राणान् विमुञ्चति, सुख-हेतोः दुःखीयति, सेवकात् अन्यः कः मूढः (अस्ति)?

Summary AI He bows down for the sake of elevation, sacrifices his life for the sake of living, and suffers for the sake of happiness. Who is more foolish than a servant?

सारांश AI सेवक उन्नति के लिए झुकता है, जीवन के लिए प्राण संकट में डालता है और सुख की आशा में दुःख सहता है; भला सेवक से बड़ा मूर्ख और कौन होगा?

पदच्छेदः AI

प्रणमति	प्रणमति (प्र√नम् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	He bows down
उन्नतिहेतोः	उन्नति–हेतु (५.१)	for the sake of elevation
जीवितहेतोः	जीवित–हेतु (५.१)	for the sake of living
विमुञ्चति	विमुञ्चति (वि√मुच् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	sacrifices
प्राणान्	प्राण (२.३)	life
दुःखीयति	दुःखीयति (√दुःखीय कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	suffers
सुखहेतोः	सुख–हेतु (५.१)	for the sake of happiness
कः	किम् (१.१)	Who
मूढः	मूढ (१.१)	is more foolish
सेवकात्	सेवक (५.१)	than a servant
अन्यः	अन्य (१.१)	other

प्रणमत्य् उन्नतिहेतोर्जीवितहेतोर्विमुञ्चति प्राणान् । दुःखीयति सुखहेतोः को मूढः सेवकाद् अन्यः ॥

Other texts to read

पञ्चतन्त्रम् विष्णुशर्मा

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect