अन्वयः
AI
यः पराभवम् न इच्छेत्, (सः) तस्य अपृष्टः न ब्रूयात्, एषः एव सताम् धर्मः (अस्ति), असताम् मतः विपरीतः (अस्ति) ।
Summary
AI
One who does not wish for humiliation should not speak to another without being asked. This is the code of the virtuous, while the opinion of the wicked is quite the opposite.
सारांश
AI
जो व्यक्ति अपना पराभव (अपमान) नहीं चाहता, उसे बिना पूछे सलाह नहीं देनी चाहिए। यही सज्जनों का धर्म है, जबकि दुर्जनों का मत इसके विपरीत होता है।
पदच्छेदः
AI
| अपृष्टः | अपृष्ट (अ√प्रछ्+क्त), १.१ | unasked |
| तस्य | तद् (६.१) | to him |
| न | न | not |
| ब्रूयात् | ब्रूयात् (√ब्रू कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | should speak |
| यः | यद् (१.१) | who |
| च | च | and |
| न | न | not |
| इच्छेत् | इच्छेत् (√इष् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | wishes for |
| पराभवम् | पराभव (२.१) | humiliation |
| एषः | एतद् (१.१) | this |
| एव | एव | itself |
| सतां | सत् (√अस्+शतृ, ६.३) | of the virtuous |
| धर्मः | धर्म (१.१) | is the code |
| विपरीतः | विपरीत (१.१) | the opposite |
| असतां | असत् (अ√अस्+शतृ, ६.३) | of the wicked |
| मतः | मत (√मन्+क्त, १.१) | is the opinion |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| अ | पृ | ष्ट | स्त | स्य | न | ब्रू | या |
| द्य | श्च | ने | च्छे | त्प | रा | भ | वम् |
| ए | ष | ए | व | स | तां | ध | र्मो |
| वि | प | री | तो | स | तां | म | तः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.