अन्वयः
AI
नृपतिः तस्करेभ्यः नियुक्तेभ्यः शत्रुभ्यः नृप-वल्लभात् च निज-लोभात् च प्रजाः पितेव हि रक्षेत् ॥
Summary
AI
A king should protect his subjects like a father from thieves, officials, enemies, royal favorites, and even from his own personal greed.
सारांश
AI
राजा को चाहिए कि वह चोरों, राजकीय अधिकारियों, शत्रुओं, राज-प्रिय व्यक्तियों और स्वयं के लोभ से अपनी प्रजा की रक्षा एक पिता की भाँति करे।
पदच्छेदः
AI
| तस्करेभ्यः | तस्कर (५.३) | from thieves |
| नियुक्तेभ्यः | नियुक्त (नि√युज्+क्त, ५.३) | from officials |
| शत्रुभ्यः | शत्रु (५.३) | from enemies |
| नृप-वल्लभात् | नृप–वल्लभ (५.१) | from a royal favorite |
| नृपतिः | नृ–पति (१.१) | a king |
| निज-लोभात् | निज–लोभ (५.१) | from his own greed |
| च | च | and |
| प्रजाः | प्रजा (२.३) | subjects |
| रक्षेत् | रक्षेत् (√रक्ष् कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | should protect |
| पिता | पितृ (१.१) | a father |
| इव | इव | like |
| हि | हि | indeed |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| त | स्क | रे | भ्यो | नि | यु | क्ते | भ्यः |
| श | त्रु | भ्यो | नृ | प | व | ल्ल | भात् |
| नृ | प | ति | र्नि | ज | लो | भा | च्च |
| प्र | जा | र | क्षे | त्पि | ते | व | हि |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.