अन्वयः
AI
यतः उपंशु-क्रीडितः अमात्यः स्वयम् राजायते, (ततः) तेन सदा परिचयात् ध्रुवम् अवज्ञा क्रियते ॥
Summary
AI
Since a minister who has played in private with the king acts like a king himself, he certainly shows disrespect due to constant familiarity.
सारांश
AI
जो मंत्री राजा के साथ एकांत में क्रीड़ा करता है, वह स्वयं को राजा मानकर राजा की अवज्ञा करता है, क्योंकि अधिक निकटता से अनादर बढ़ता है।
पदच्छेदः
AI
| उपंशुक्रीडितः | उपंशु–क्रीडित (√क्रीड्+क्त, १.१) | who has played in private |
| अमात्यः | अमात्य (१.१) | a minister |
| स्वयं | स्वयम् | himself |
| राजायते | राजायते (√राजन् +क्यङ् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | acts like a king |
| यतः | यतस् | since |
| अवज्ञा | अवज्ञा (१.१) | disrespect |
| क्रियते | क्रियते (√कृ भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) | is shown |
| तेन | तद् (३.१) | by him |
| सदा | सदा | always |
| परिचयात् | परिचय (५.१) | due to familiarity |
| ध्रुवम् | ध्रुवम् | certainly |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| उ | पं | शु | क्री | डि | तो | मा | त्यः |
| स्व | यं | रा | जा | य | ते | य | तः |
| अ | व | ज्ञा | क्रि | य | ते | ते | न |
| स | दा | प | रि | च | या | द्ध्रु | वम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.