जातिमात्रेण किं कश्चिद् वध्यते पूज्यते क्वचित् ।
व्यवहारं परिज्ञाय वध्यः पूज्योथवा भवेत् ॥

अन्वयः AI जाति-मात्रेण कश्चित् किं क्वचित् वध्यते (वा) पूज्यते? व्यवहारं परिज्ञाय (एव कश्चित्) वध्यः अथवा पूज्यः भवेत् ।
Summary AI Is anyone ever killed or honored merely because of their birth? Only after understanding their conduct should one be deemed fit for punishment or worship.
सारांश AI केवल जाति या जन्म से कोई पूजनीय या दंडनीय नहीं होता। व्यक्ति के व्यवहार और आचरण को जानकर ही उसे सम्मान या दंड का पात्र माना जाता है।
पदच्छेदः AI
जातिमात्रेणजाति–मात्र (३.१) merely by birth
किम्किम् is?
कश्चित्किञ्चित् (१.१) anyone
वध्यतेवध्यते (√वध् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) killed
पूज्यतेपूज्यते (√पूज् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) honored
क्वचित्क्वचित् ever
व्यवहारम्व्यवहार (२.१) conduct
परिज्ञायपरिज्ञाय (परि√ज्ञा+ल्यप्) having understood
वध्यःवध्य (√वध्+यत्), १.१ to be killed
पूज्यःपूज्य (√पूज्+यत्, १.१) to be honored
अथवाअथवा or
भवेत्भवेत् (√भू कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) should become
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८
जा ति मा त्रे ण किं क श्चि
द्व ध्य ते पू ज्य ते क्व चित्
व्य व हा रं प रि ज्ञा य
व ध्यः पू ज्यो थ वा भ वेत्
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.