अन्वयः
AI
माता मित्रम् पिता च इति त्रितयम् स्वभावात् हितम् (भवति), अन्ये (तु) कार्य-कारणतः हित-बुद्धयः भवन्ति ।
Summary
AI
A mother, a friend, and a father—these three are well-wishers by their very nature. Others become well-disposed only due to some specific cause or purpose.
सारांश
AI
माता, पिता और मित्र—ये तीनों स्वभाव से ही हित चाहने वाले होते हैं। अन्य लोग तो किसी कारण या स्वार्थ के वश ही हितैषी बनते हैं।
पदच्छेदः
AI
| माता | मातृ (१.१) | mother |
| मित्रम् | मित्र (१.१) | friend |
| पिता | पितृ (१.१) | father |
| च | च | and |
| इति | इति | thus |
| स्वभावात् | स्वभाव (५.१) | by nature |
| त्रितयम् | त्रितय (१.१) | the trio |
| हितम् | हित (१.१) | is a well-wisher |
| कार्यकारणतः | कार्य–कारणतस् | due to cause and effect |
| च | च | and |
| अन्ये | अन्य (१.३) | others |
| भवन्ति | भवन्ति (√भू कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.) | become |
| हितबुद्धयः | हित–बुद्धि (१.३) | well-disposed |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| मा | ता | मि | त्रं | पि | ता | चे | ति |
| स्व | भा | वा | त्त्रि | त | यं | हि | तम् |
| का | र्य | का | र | ण | त | श्चा | न्ये |
| भ | व | न्ति | हि | त | बु | द्ध | यः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.