न धर्मशास्त्रं पठतीति कारणं
न चापि वेदाध्ययनं दुरात्मनः ।
स्वभाव एवात्र तथातिरिच्यते
यथा प्रकृत्या मधुरं गवां पयः ॥

अन्वयः AI दुरात्मनः धर्म-शास्त्रम् पठति इति कारणम् न, च अपि वेद-अध्ययनम् (कारणम् न), अत्र स्वभावः एव तथा अतिरिच्यते यथा गवां पयः प्रकृत्या मधुरम् (भवति) ।

Summary AI For a wicked man, neither reading the *Dharmaśāstra* nor studying the *Vedas* is transformative; his innate nature prevails, just as cows' milk is naturally sweet.

सारांश AI दुष्ट व्यक्ति का शास्त्र या वेद पढ़ना सार्थक नहीं होता, क्योंकि स्वभाव ही सर्वोपरि है; जैसे गाय का दूध स्वभाव से ही मीठा होता है।

पदच्छेदः AI

न	न	not
धर्म-शास्त्रम्	धर्म–शास्त्र (२.१)	Dharmashastra
पठति	पठति (√पठ् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	reads
इति	इति	that
कारणम्	कारण (१.१)	is the reason
न	न	not
च	च	and
अपि	अपि	also
वेद-अध्ययनम्	वेद–अध्ययन (१.१)	the study of the Vedas
दुरात्मनः	दुरात्मन् (६.१)	of a wicked person
स्वभावः	स्वभाव (१.१)	nature
एव	एव	alone
अत्र	अत्र	here
तथा	तथा	so
अतिरिच्यते	अतिरिच्यते (अति√रिच् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)	surpasses
यथा	यथा	as
प्रकृत्या	प्रकृति (३.१)	by nature
मधुरं	मधुर (१.१)	sweet
गवां	गो (६.३)	of cows
पयः	पयस् (१.१)	milk

छन्दः वंशस्थम् [१२: जतजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
न	ध	र्म	शा	स्त्रं	प	ठ	ती	ति	का	र	णं
न	चा	पि	वे	दा	ध्य	य	नं	दु	रा	त्म	नः
स्व	भा	व	ए	वा	त्र	त	था	ति	रि	च्य	ते
य	था	प्र	कृ	त्या	म	धु	रं	ग	वां	प	यः
ज			त			ज			र

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कथासरित्सागरः सोमदेवः

About

Resources

Connect