निपानम् इव मण्डूकाः सरः पूर्णम् इवाण्डजाः ।
सोद्योगं नरम् आयान्ति विवशाः सर्वसम्पदः ॥

अन्वयः AI इव निपानम् मण्डूकाः, पूर्णम् सरः अण्ड-जाः इव, सर्व-सम्पदः विवशाः (सत्यः) स-उद्योगं नरम् आयान्ति ।

Summary AI Just as frogs flock to a water tank and birds to a full lake, all riches spontaneously come to an energetic man.

सारांश AI जैसे मेंढक जलाशय की ओर और पक्षी भरे हुए सरोवर की ओर स्वतः जाते हैं, वैसे ही समस्त संपत्तियाँ परिश्रमी व्यक्ति के पास स्वयं ही आती हैं।

पदच्छेदः AI

निपानम्	निपान (२.१)	a water tank
इव	इव	like
मण्डूकाः	मण्डूक (१.३)	frogs
सरः	सरस् (२.१)	a lake
पूर्णम्	पूर्ण (√पॄ+क्त), २.१	full
इव	इव	like
अण्डजाः	अण्ड–ज (√जन्+ड), १.३	birds
सोद्योगम्	सह–उद्योग (२.१)	an energetic
नरम्	नर (२.१)	man
आयान्ति	आयान्ति (आ√या कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	come to
विवशाः	विवश (१.३)	spontaneously
सर्वसम्पदः	सर्व–सम्पद् (१.३)	all riches

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

निपानम् इव मण्डूकाः सरः पूर्णम् इवाण्डजाः ।सोद्योगं नरम् आयान्ति विवशाः सर्वसम्पदः ॥