अन्वयः
AI
नित्यं सञ्चयः कर्तव्यः तु अति-सञ्चयः न कार्यः । अति-सञ्चय-शीलः अयम् जम्बुकः धनुषा हतः ॥
Summary
AI
Accumulation should always be practiced, but excessive accumulation should not be done. This jackal, prone to excessive hoarding, was killed by a bow.
सारांश
AI
संचय अवश्य करना चाहिए किंतु अति-संचय नहीं करना चाहिए। अत्यधिक संचय की प्रवृत्ति के कारण ही सियार धनुष की डोरी द्वारा मारा गया।
पदच्छेदः
AI
| कर्तव्यः | कर्तव्य (√कृ+तव्य, १.१) | should be practiced |
| सञ्चयः | सञ्चय (सम्√चि+अच्, १.१) | Accumulation |
| नित्यम् | नित्यम् | always |
| न | न | not |
| तु | तु | but |
| कार्यः | कार्य (√कृ+ण्यत्, १.१) | should be done |
| अति-सञ्चयः | अति–सञ्चय (सम्√चि+अच्, १.१) | excessive accumulation |
| अति-सञ्चय-शीलः | अति–सञ्चय (सम्√चि+अच्)–शील (१.१) | prone to excessive hoarding |
| अयम् | इदम् (१.१) | This |
| जम्बुकः | जम्बुक (१.१) | jackal |
| धनुषा | धनुस् (३.१) | by a bow |
| हतः | हत (√हन्+क्त, १.१) | was killed |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| क | र्त | व्यः | स | ञ्च | यो | नि | त्यं |
| न | तु | का | र्यो | ति | स | ञ्च | यः |
| अ | ति | स | ञ्च | य | शी | लो | यं |
| ध | नु | षा | ज | म्बु | को | ह | तः |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.