अथावासं शान्तेरकृत सुकृतानामसुलभं
नवाम्भोदश्यामं नलिननयनं वल्कलधरम् ।
जटाजूटपीडं भुजगपतिभोगोपमभुजं
ददर्श श्रीमन्तं विपिनमुवि सीतासहचरम् ॥

अन्वयः AI अथ (भरतः) शान्तेः आवासम् सुकृतानाम् असुलभम् नव-अम्भोद-श्यामम् नलिन-नयनम् वल्कल-धरम् जटा-जूट-पीडम् भुजग-पति-भोग-उपम-भुजम् विपिन-भुवि सीता-सहचरम् श्रीमन्तम् (रामम्) ददर्श ।
Summary AI Bharata beheld the glorious Rāma, the abode of peace, dark as a fresh cloud, with lotus-eyes, wearing bark and matted hair, dwelling in the forest with Sītā.
सारांश AI भरत ने वन में जटा-वल्कल धारी, मेघवर्ण और शांत स्वरूप श्री राम के दर्शन किए जो साक्षात शांति के धाम लग रहे थे।
पदच्छेदः AI
अथअथ then
आवासम्आवास (२.१) the abode
शान्तेःशान्ति (६.१) of peace
अकृतअकृत (√कृ कर्तरि लुङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) he made
सुकृतानाम्सुकृत् (६.३) for the virtuous
असुलभम्अ–सुलभ (२.१) unattainable
नवाम्भोदश्यामम्नव–अम्भोद–श्याम (२.१) dark as a new cloud
नलिननयनम्नलिन–नयन (२.१) with lotus-like eyes
वल्कलधरम्वल्कल–धृ (२.१) wearing bark garments
जटाजूटपीडम्जटा–जूट–आपीड (२.१) with matted hair as a crown
भुजगपतिभोगोपमभुजम्भुजग–पति–भोग–उपमा–भुज (२.१) whose arms were like the body of the king of serpents
ददर्शददर्श (√दृश् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) he saw
श्रीमन्तंश्रीमत् (२.१) the glorious one
विपिनभुविविपिन–भू (७.१) in the forest land
सीतासहचरम्सीता–सहचर (२.१) the companion of Sita
छन्दः शिखरिणी [१७: यमनसभलग]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८ ९ १० ११ १२ १३ १४ १५ १६ १७
अ था वा सं शा न्ते र कृ त सु कृ ता ना म सु ल भं
न वा म्भो द श्या मं न लि न न य नं व ल्क ल ध रम्
ज टा जू ट पी डं भु ज ग प ति भो गो प म भु जं
द द र्श श्री म न्तं वि पि न मु वि सी ता स ह च रम्
य म न स भ ल ग
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.