सवल्कले दाशरथौ विषादा-
दामीलिताक्षो यदभूद्वशिष्ठः ।
तदेव जातं करणं महर्षेः
काकुस्थ्ययाथार्थ्यविलोकनस्य ॥
सवल्कले दाशरथौ विषादा-
दामीलिताक्षो यदभूद्वशिष्ठः ।
तदेव जातं करणं महर्षेः
काकुस्थ्ययाथार्थ्यविलोकनस्य ॥
दामीलिताक्षो यदभूद्वशिष्ठः ।
तदेव जातं करणं महर्षेः
काकुस्थ्ययाथार्थ्यविलोकनस्य ॥
अन्वयः
AI
स-वल्कले दाशरथौ (सति) महर्षेः वशिष्ठः विषादात् यत् आमीलित-अक्षः अभूत्, तत् एव काकुत्स्थ-याथार्थ्य-विलोकनस्य करणम् जातम्।
Summary
AI
When Rāma was dressed in bark, Sage Vasiṣṭha closed his eyes in sorrow. That very act of closing his eyes became the means for the great sage to perceive the true divine nature of the descendant of Kakutstha.
सारांश
AI
वल्कल पहने राम को देखकर वशिष्ठ जी ने दुख से आँखें मूँद लीं, और वही उनके लिए राम के वास्तविक स्वरूप को देखने का माध्यम बन गया।
पदच्छेदः
AI
| स-वल्कले | स–वल्कल (७.१) | was in bark garments |
| दाशरथौ | दाशरथि (७.१) | when Dasharathi (Rama) |
| महर्षेः | महर्षि (६.१) | of the great sage |
| वशिष्ठः | वशिष्ठ (१.१) | Vashishtha |
| विषादात् | विषाद (५.१) | out of sorrow |
| यत् | यद् | that |
| आमीलित-अक्षः | आमीलित (आ√मील्+णिच्+क्त)–अक्ष (१.१) | with closed eyes |
| अभूत् | अभूत् (√भू कर्तरि लुङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | became |
| तत् | तद् (१.१) | that very (act) |
| एव | एव | itself |
| काकुत्स्थ-याथार्थ्य-विलोकनस्य | काकुत्स्थ–याथार्थ्य–विलोकन (६.१) | of perceiving the true nature of Kakutstha |
| करणम् | करण (१.१) | the means |
| जातम् | जात (√जन्+क्त, १.१) | became |
छन्दः
उपजातिः [११]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| स | व | ल्क | ले | दा | श | र | थौ | वि | षा | दा |
| दा | मी | लि | ता | क्षो | य | द | भू | द्व | शि | ष्ठः |
| त | दे | व | जा | तं | क | र | णं | म | ह | र्षेः |
| का | कु | स्थ्य | या | था | र्थ्य | वि | लो | क | न | स्य |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.