कल्याणवादसुखितां सहसैव कान्तां
कान्तारचारकथया कलुषीचकार ।
अम्भोदनादमुदितां विपिने मयूरीं
संत्रासयन्निव धनुर्ध्वनिना पुलिन्दः ॥

अन्वयः AI पुलिन्दः अम्भोद-नाद-मुदिताम् विपिने मयूरीम् धनुः-ध्वनिना सन्त्रासयन् इव, कल्याण-वाद-सुखिताम् कान्ताम् सहसा एव कान्तार-चार-कथया कलुषी-चकार।
Summary AI Just as a hunter terrifies a peahen delighted by the sound of clouds with the twang of his bow, Rāma suddenly distressed his beloved wife, who was happy with the news of the coronation, with the talk of forest-dwelling.
सारांश AI जैसे कोई व्याध मयूरी को डरा देता है, वैसे ही राम ने राज्याभिषेक की खबर से प्रसन्न सीता को अचानक वनवास की बात बताकर दुखी कर दिया।
पदच्छेदः AI
पुलिन्दःपुलिन्द (१.१) a hunter
अम्भोद-नाद-मुदिताम्अम्भोद–नाद–मुदित (√मुद्+क्त, २.१) delighted by the sound of clouds
विपिनेविपिन (७.१) in the forest
मयूरीम्मयूरी (२.१) a peahen
धनुः-ध्वनिनाधनुस्–ध्वनि (३.१) by the sound of the bow
सन्त्रासयन्सन्त्रासयत् (सम्√त्रस्+णिच्+शतृ, १.१) terrifying
इवइव like
कल्याण-वाद-सुखिताम्कल्याण–वाद–सुखित (२.१) who was happy with the good news
कान्ताम्कान्ता (२.१) his beloved
सहसासहसा suddenly
एवएव indeed
कान्तार-चार-कथयाकान्तार–चार–कथा (३.१) with the talk of forest-dwelling
कलुषी-चकारकलुषी–चकार (√कृ कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) distressed
छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८ ९ १० ११ १२ १३ १४
क ल्या ण वा द सु खि तां स ह सै व का न्तां
का न्ता र चा र क थ या क लु षी च का र
अ म्भो द ना द मु दि तां वि पि ने म यू रीं
सं त्रा स य न्नि व ध नु र्ध्व नि ना पु लि न्दः
त भ ज ज ग ग
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.