वाणीविलासमपरत्र कृतोपल-
म्भम्म्भोजभूरसहमान इवाविरासीत् ।
आभाति यत्कृतिरनेकविधप्रपञ्च-
व्याजेन्द्रजालविधिसाधकपिञ्छिकेव ॥
वाणीविलासमपरत्र कृतोपल-
म्भम्म्भोजभूरसहमान इवाविरासीत् ।
आभाति यत्कृतिरनेकविधप्रपञ्च-
व्याजेन्द्रजालविधिसाधकपिञ्छिकेव ॥
म्भम्म्भोजभूरसहमान इवाविरासीत् ।
आभाति यत्कृतिरनेकविधप्रपञ्च-
व्याजेन्द्रजालविधिसाधकपिञ्छिकेव ॥
अन्वयः
AI
वाणी-विलासम् अपरत्र कृत-उपलम्भम् असहमानः इव अम्बोज-भूः आविरासीत्, यत्-कृतिः अनेक-विध-प्रपञ्च-व्याज-इन्द्रजाल-विधि-साधक-पिञ्छिका इव आभाति ।
Summary
AI
As if unable to tolerate the play of the Goddess of Speech (Sarasvatī) manifesting elsewhere, the lotus-born Brahmā appeared. His creation shines like the bunch of feathers used by a magician to perform the grand illusion of this manifold universe.
सारांश
AI
मानो वाणी के विलास (सरस्वती) को अन्यत्र स्थित देख ब्रह्मा जी स्वयं प्रकट हुए। उनकी रचना संसार के प्रपंचों को सिद्ध करने के लिए इंद्रजाल की मोरपंखी के समान सुशोभित होती है।
पदच्छेदः
AI
| वाणीविलासम् | वाणी–विलास (२.१) | the play of the Goddess of Speech |
| अपरत्र | अपरत्र | elsewhere |
| कृतोपलम्भम् | कृत (√कृ+क्त)–उपलम्भ (२.१) | manifesting |
| अम्बोजभूः | अम्बोज–भू (१.१) | the lotus-born (Brahmā) |
| असहमानः | असहमान (अ√सह्+शानच्), १.१ | unable to tolerate |
| इव | इव | as if |
| आविरासीत् | आविरासीत् (आविस्√अस् कर्तरि लुङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | appeared |
| आभाति | आभाति (आ√भा कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | shines |
| यत्कृतिः | यद्–कृति (१.१) | whose creation |
| अनेकविधप्रपञ्चव्याजेन्द्रजालविधिसाधकपिञ्छिका | अनेक–विध–प्रपञ्च–व्याज–इन्द्रजाल–विधि–साधक–पिञ्छिका (१.१) | the bunch of feathers used by a magician to perform the grand illusion of this manifold universe |
| इव | इव | like |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| वा | णी | वि | ला | स | म | प | र | त्र | कृ | तो | प | ल | |
| म्भ | म्म्भो | ज | भू | र | स | ह | मा | न | इ | वा | वि | रा | सीत् |
| आ | भा | ति | य | त्कृ | ति | र | ने | क | वि | ध | प्र | प | ञ्च |
| व्या | जे | न्द्र | जा | ल | वि | धि | सा | ध | क | पि | ञ्छि | के | व |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.