प्रतिदिनमवदातैर्ब्रह्मभिर्ब्रह्मनिष्ठैः
प्रशमितभवखेदैः सादरं सेव्यमाने ।
बलिनियमनहेतोर्वामनः काननेऽस्मिन्
बलिनियमपरस्सन् ब्रह्मचारी चचार ॥
प्रतिदिनमवदातैर्ब्रह्मभिर्ब्रह्मनिष्ठैः
प्रशमितभवखेदैः सादरं सेव्यमाने ।
बलिनियमनहेतोर्वामनः काननेऽस्मिन्
बलिनियमपरस्सन् ब्रह्मचारी चचार ॥
प्रशमितभवखेदैः सादरं सेव्यमाने ।
बलिनियमनहेतोर्वामनः काननेऽस्मिन्
बलिनियमपरस्सन् ब्रह्मचारी चचार ॥
अन्वयः
AI
प्रति-दिनम् अवदातैः ब्रह्म-निष्ठैः प्रशमित-भव-खेदैः ब्रह्मभिः सादरं सेव्यमाने अस्मिन् कानने वामनः बलि-नियमन-हेतोः बलि-नियम-परः ब्रह्म-चारी (सन्) चचार ॥
Summary
AI
In this forest, constantly served with devotion by pure Brāhmaṇas established in the Supreme Reality whose worldly miseries have ceased, the celibate Vāmana once dwelled, intent on the duty of sacrifice and for the purpose of subduing King Bali.
सारांश
AI
इसी सिद्ध आश्रम में भगवान वामन ने ब्रह्मचारी के रूप में अवतार लेकर राजा बलि के दमन के लिए निवास किया था, जहाँ ब्रह्मनिष्ठ ब्राह्मणों द्वारा उनकी सेवा की जाती थी।
पदच्छेदः
AI
| प्रतिदिनम् | प्रतिदिनम् | every day |
| अवदातैः | अवदात (३.७) | by the pure |
| ब्रह्मनिष्ठैः | ब्रह्मन्–निष्ठ (३.७) | by those established in Brahman |
| प्रशमितभवखेदैः | प्रशमित–भव–खेद (३.७) | by those whose worldly sorrows are pacified |
| ब्रह्मभिः | ब्रह्मन् (३.७) | by the Brāhmaṇas |
| सादरं | सादर (२.१) | with devotion |
| सेव्यमाने | सेव्यमान (√सेव्+यक्+शानच्), ७.१ | being served |
| अस्मिन् | इदम् (७.१) | in this |
| कानने | कानन (७.१) | forest |
| वामनः | वामन (१.१) | Vāmana |
| बलिनियमनहेतोः | बलि–नियमन–हेतु (६.१) | for the purpose of subduing Bali |
| बलिनियमपरः | बलि–नियम–पर (१.१) | intent on the duty of sacrifice |
| ब्रह्मचारी | ब्रह्मन्–चारिन् (१.१) | celibate |
| चचार | चचार (√चर् कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | dwelled |
छन्दः
मालिनी [१५: ननमयय]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ | १५ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| प्र | ति | दि | न | म | व | दा | तै | र्ब्र | ह्म | भि | र्ब्र | ह्म | नि | ष्ठैः |
| प्र | श | मि | त | भ | व | खे | दैः | सा | द | रं | से | व्य | मा | ने |
| ब | लि | नि | य | म | न | हे | तो | र्वा | म | नः | का | न | ने | ऽस्मि |
| न्ब | लि | नि | य | म | प | र | स्स | न्ब्र | ह्म | चा | री | च | चा | र |
| न | न | म | य | य | ||||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.