वाल्मीकिगीतरघुपुङ्गवकीर्तिलेशै-
स्तृप्तिं करोमि कथमप्यधुना बुधानाम् ।
गङ्गाजलैर्भुवि भगीरथयत्नलब्धैः
किं तर्पणं न विदधाति नरः पितॄणाम् ॥

अन्वयः AI (अहं) अधुना वाल्मीकि-गीत-रघु-पुङ्गव-कीर्ति-लेशैः बुधानां तृप्तिं कथमपि करोमि। भुवि भगीरथ-यत्न-लब्धैः गङ्गा-जलैः नरः पितृृणाम् तर्पणं किं न विदधाति?

Summary AI I now seek to satisfy the learned with fragments of the glory of the best of the Raghu lineage, as sung by Vālmīki. Does a man not perform the libations for his ancestors using the waters of the Gaṅgā, even though it was obtained through the efforts of Bhagīratha?

सारांश AI वाल्मीकि द्वारा गाई गई श्रीरघुनाथ जी की कीर्ति के अंश मात्र से मैं विद्वानों को संतुष्ट करने का प्रयास कर रहा हूँ। क्या मनुष्य भगीरथ द्वारा लाए गए गंगाजल से पितरों का तर्पण नहीं करता?

पदच्छेदः AI

वाल्मीकिगीतरघुपुङ्गवकीर्तिलेशैः	वाल्मीकि–गीत–रघु–पुङ्गव–कीर्ति–लेश (३.३)	with fragments of the glory of the best of the Raghu lineage, sung by Vālmīki
तृप्तिम्	तृप्ति (२.१)	satisfaction
करोमि	करोमि (√कृ कर्तरि लट् (परस्मै.) उ.पु. एक.)	I make
कथमपि	कथम्–अपि	somehow
अधुना	अधुना	now
बुधानाम्	बुध (६.३)	of the learned
गङ्गाजलैः	गङ्गा–जल (३.३)	with the waters of the Gaṅgā
भुवि	भू (७.१)	on earth
भगीरथयत्नलब्धैः	भगीरथ–यत्न–लब्ध (√लभ्+क्त, ३.३)	obtained through the efforts of Bhagīratha
किम्	किम्	what (rhetorical)
तर्पणम्	तर्पण (२.१)	the libation
न	न	not
विदधाति	विदधाति (वि√धा कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	does perform
नरः	नर (१.१)	a man
पितॄणाम्	पितृ (६.३)	of the ancestors

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
वा	ल्मी	कि	गी	त	र	घु	पु	ङ्ग	व	की	र्ति	ले	शै
स्तृ	प्तिं	क	रो	मि	क	थ	म	प्य	धु	ना	बु	धा	नाम्
ग	ङ्गा	ज	लै	र्भु	वि	भ	गी	र	थ	य	त्न	ल	ब्धैः
किं	त	र्प	णं	न	वि	द	धा	ति	न	रः	पि	तॄ	णाम्
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

पञ्चतन्त्रम् विष्णुशर्मा

About

Resources

Connect