एनां पुराणनगरीं नगरीतिसालां
सालाभिरामभुजनिर्जितयक्षराजः ।
हेलाभिभूतजगतां रजनीचराणां
राजा चिरादवति रावणनामधेयः ॥

अन्वयः AI साला-अभिराम-भुज-निर्जित-यक्ष-राजः, हेला-अभिभूत-जगताम् रजनी-चराणाम् राजा रावण-नाम-धेयः एनां पुरीं नगरी-इति-सालां चिरं अवति ।

Summary AI The king of the night-walkers named Rāvaṇa, who conquered the king of Yakṣas (Kubera) with his arms beautiful as sāla trees, has long protected this ancient city, which is girt by ramparts, while effortlessly subduing the worlds.

सारांश AI इस प्राचीन नगरी में रावण नाम का राक्षस राजा शासन करता है, जिसने कुबेर को जीत लिया है और जो अपनी शक्ति से संपूर्ण जगत को भयभीत करता है।

पदच्छेदः AI

एनाम्	एतद् (२.१)	this
पुराणनगरीम्	पुराण–नगरी (२.१)	ancient city
नगरीतिसालाम्	नगरी–इति–साल (२.१)	girt by ramparts
सालाभिरामभुजनिर्जितयक्षराजः	साल–अभिराम–भुज–निर्जित–यक्ष–राजन् (१.१)	he who conquered the king of Yakṣas with his arms beautiful as sāla trees
हेलाभिभूतजगताम्	हेला–अभिभूत–जगत् (६.३)	of those who have effortlessly subdued the worlds
रजनीचराणाम्	रजनीचर (६.३)	of the night-walkers
राजा	राजन् (१.१)	the king
चिरात्	चिरात्	for a long time
अवति	अवति (√अव् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	protects
रावणनामधेयः	रावण–नामधेय (१.१)	named Rāvaṇa

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
ए	नां	पु	रा	ण	न	ग	रीं	न	ग	री	ति	सा	लां
सा	ला	भि	रा	म	भु	ज	नि	र्जि	त	य	क्ष	रा	जः
हे	ला	भि	भू	त	ज	ग	तां	र	ज	नी	च	रा	णां
रा	जा	चि	रा	द	व	ति	रा	व	ण	ना	म	धे	यः
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

हितोपदेशः नारायणपण्डितः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect