अस्ति प्रशस्तविभवैर्विबुधैरलङ्घ्या
लङ्केति नाम रजनीचरराजधानी ।
माणिक्यमन्दिरभुवां महसां प्ररोहैः
तेजस्त्रयाय दिनदीपदशां दिशन्ती ॥

अन्वयः AI प्रशस्त-विभवैः विबुधैः अलङ्घ्या, माणिक्य-मन्दिर-भुवां महसां प्ररोहैः तेजस्त्रयाय दिन-दीप-दशां दिशन्ती लङ्का इति नाम रजनी-चर-राजधानी अस्ति ।

Summary AI There is a capital of the night-walkers called Laṅkā, which is unassailable even by gods of great power. The intense rays emanating from its ruby-studded palaces reduce the three great lights (sun, moon, fire) to the state of lamps during the day.

सारांश AI राक्षसों की लंका नाम की राजधानी देवताओं के लिए भी अलंघ्य है। वहाँ के मणियों के महलों की चमक के आगे सूर्य, चंद्रमा और अग्नि भी दिन के दीपक के समान फीके लगते हैं।

पदच्छेदः AI

अस्ति	अस्ति (√अस् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	there is
प्रशस्तविभवैः	प्रशस्त–विभव (३.३)	of great power
विबुधैः	विबुध (३.३)	by gods
अलङ्घ्या	अलङ्घ्य (अ√लङ्घ्+ण्यत्), १.१	unassailable
लङ्का	लङ्का (१.१)	Laṅkā
इति	इति	thus
नाम	नामन् (२.१)	by name
रजनीचरराजधानी	रजनीचर–राजधानी (१.१)	the capital of the night-walkers
माणिक्यमन्दिरभुवाम्	माणिक्य–मन्दिर–भू (६.३)	emanating from the ruby-studded palaces
महसाम्	महस् (६.३)	of the rays
प्ररोहैः	प्ररोह (३.३)	with the intense (rays)
तेजस्त्रयाय	तेजस्–त्रय (४.१)	to the three great lights
दिनदीपदशाम्	दिन–दीप–दशा (२.१)	the state of a lamp during the day
दिशन्ती	दिशन्ती (√दिश्+शतृ), १.१	giving

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
अ	स्ति	प्र	श	स्त	वि	भ	वै	र्वि	बु	धै	र	ल	ङ्घ्या
ल	ङ्के	ति	ना	म	र	ज	नी	च	र	रा	ज	धा	नी
मा	णि	क्य	म	न्दि	र	भु	वां	म	ह	सां	प्र	रो	हैः
ते	ज	स्त्र	या	य	दि	न	दी	प	द	शां	दि	श	न्ती
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

नीलकण्ठविजयचम्पूः नीलकण्ठदीक्षितः

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

About

Resources

Connect