एतद् रणाहतगजाश्वनरेन्द्रयौधं
सङ्कीर्णलेख्यमिव चित्रपटं प्रविद्धम् ।
युद्धे वृकोदरसुयोधनयोः प्रवृत्ते
यौधा नरेन्द्रनिधनैकगृहं प्रविष्टाः ॥
एतद् रणाहतगजाश्वनरेन्द्रयौधं
सङ्कीर्णलेख्यमिव चित्रपटं प्रविद्धम् ।
युद्धे वृकोदरसुयोधनयोः प्रवृत्ते
यौधा नरेन्द्रनिधनैकगृहं प्रविष्टाः ॥
सङ्कीर्णलेख्यमिव चित्रपटं प्रविद्धम् ।
युद्धे वृकोदरसुयोधनयोः प्रवृत्ते
यौधा नरेन्द्रनिधनैकगृहं प्रविष्टाः ॥
अन्वयः
AI
एतत् रण-आहत-गज-अश्व-नरेन्द्र-यौधं सङ्कीर्ण-लेख्यम् प्रविद्धम् चित्र-पटम् इव (अस्ति)। वृकोदर-सुयोधनयोः युद्धे प्रवृत्ते (सति), यौधाः नरेन्द्र-निधन-एक-गृहम् प्रविष्टाः।
Summary
AI
This battlefield, filled with slain elephants, horses, kings, and soldiers, resembles a scattered and complex painting. As the duel between Vṛkodara and Suyodhana commences, the warriors have entered this place which has become the sole abode of the destruction of kings.
सारांश
AI
युद्धक्षेत्र मृत हाथियों, घोड़ों और राजाओं से भरा किसी अस्त-व्यस्त चित्रपट जैसा दिख रहा है। भीम और दुर्योधन के इस भीषण युद्ध में योद्धा मृत्यु के घर में प्रविष्ट हो चुके हैं।
पदच्छेदः
AI
| एतत् | एतद् (१.१) | this |
| रणाहतगजाश्वनरेन्द्रयौधम् | रण–आहत (आ√हन्+क्त)–गज–अश्व–नरेन्द्र–यौध (१.१) | filled with slain elephants, horses, kings, and soldiers in battle |
| सङ्कीर्णलेख्यम् | सङ्कीर्ण (सम्√कॄ+क्त)–लेख्य (√लिख्+ण्यत्, १.१) | with scattered drawings |
| इव | इव | like |
| चित्रपटं | चित्र–पट (१.१) | a painting |
| प्रविद्धम् | प्रविद्ध (प्र√व्यध्+क्त, १.१) | scattered |
| युद्धे | युद्ध (७.१) | in the battle |
| वृकोदरसुयोधनयोः | वृकोदर–सुयोधन (६.२) | of Vṛkodara and Suyodhana |
| प्रवृत्ते | प्रवृत्त (प्र√वृत्+क्त, ७.१) | having commenced |
| यौधाः | योध (१.३) | the warriors |
| नरेन्द्रनिधनैकगृहम् | नरेन्द्र–निधन–एक–गृह (२.१) | the sole abode of the destruction of kings |
| प्रविष्टाः | प्रविष्ट (प्र√विश्+क्त, १.३) | have entered |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ए | त | द्र | णा | ह | त | ग | जा | श्व | न | रे | न्द्र | यौ | धं |
| स | ङ्की | र्ण | ले | ख्य | मि | व | चि | त्र | प | टं | प्र | वि | द्धम् |
| यु | द्धे | वृ | को | द | र | सु | यो | ध | न | योः | प्र | वृ | त्ते |
| यौ | धा | न | रे | न्द्र | नि | ध | नै | क | गृ | हं | प्र | वि | ष्टाः |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.