सिंहाकृतिः कनकतालसमानबाहु-
र्मध्ये तनुर्गरुडपक्षविलिप्तपक्षः ।
विष्णुर्भवेद् विकसिताम्बुजपत्रनेत्रो
नेत्रे ममाहरति बन्धुरिवागतोऽयम् ॥
सिंहाकृतिः कनकतालसमानबाहु-
र्मध्ये तनुर्गरुडपक्षविलिप्तपक्षः ।
विष्णुर्भवेद् विकसिताम्बुजपत्रनेत्रो
नेत्रे ममाहरति बन्धुरिवागतोऽयम् ॥
र्मध्ये तनुर्गरुडपक्षविलिप्तपक्षः ।
विष्णुर्भवेद् विकसिताम्बुजपत्रनेत्रो
नेत्रे ममाहरति बन्धुरिवागतोऽयम् ॥
अन्वयः
AI
सिंह-आकृतिः कनक-ताल-समान-बाहुः मध्ये तनुः गरुड-पक्ष-विलिप्त-पक्षः विकसित-अम्बुज-पत्र-नेत्रः (अयं) विष्णुः भवेत्, (अथवा) आगतः बन्धुः इव अयम् मम् नेत्रे आहरति ।
Summary
AI
With a lion-like form, arms like golden palm trees, a slender waist, and shoulders like Garuḍa’s wings, he might be Viṣṇu. With eyes like blooming lotus petals, he captivates my sight like a kinsman.
सारांश
AI
सिंह की आकृति, स्वर्ण के ताड़ जैसे हाथ और कमल जैसे नेत्रों वाला यह वीर साक्षात् विष्णु जैसा लग रहा है, जो किसी आत्मीय की भांति मेरी आंखों को लुभा रहा है।
पदच्छेदः
AI
| सिंहाकृतिः | सिंह–आकृति (१.१) | one with a lion-like form |
| कनकतालसमानबाहुः | कनक–ताल–समान–बाहु (१.१) | one with arms like golden palm trees |
| मध्ये | मध्य (७.१) | in the middle (waist) |
| तनुः | तनु (१.१) | slender |
| गरुडपक्षविलिप्तपक्षः | गरुड–पक्ष–विलिप्त–पक्ष (१.१) | one with shoulders like Garuḍa’s wings |
| विष्णुः | विष्णु (१.१) | Viṣṇu |
| भवेत् | भवेत् (√भू कर्तरि विधिलिङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | might be |
| विकसिताम्बुजपत्रनेत्रः | विकसित (वि√कस्+क्त)–अम्बुज–पत्र–नेत्र (१.१) | one with eyes like blooming lotus petals |
| नेत्रे | नेत्र (२.२) | my two eyes |
| मम | अस्मद् (६.१) | my |
| आहरति | आहरति (आ√हृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) | captivates |
| बन्धुः | बन्धु (१.१) | a kinsman |
| इव | इव | like |
| आगतः | आगत (आ√गम्+क्त, १.१) | having arrived |
| अयम् | इदम् (१.१) | this one |
छन्दः
वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ | १३ | १४ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| सिं | हा | कृ | तिः | क | न | क | ता | ल | स | मा | न | बा | हु |
| र्म | ध्ये | त | नु | र्ग | रु | ड | प | क्ष | वि | लि | प्त | प | क्षः |
| वि | ष्णु | र्भ | वे | द्वि | क | सि | ता | म्बु | ज | प | त्र | ने | त्रो |
| ने | त्रे | म | मा | ह | र | ति | ब | न्धु | रि | वा | ग | तो | ऽयम् |
| त | भ | ज | ज | ग | ग | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.