पराभवं परिच्छेत्तुं योग्यायोग्यं च वेत्ति यः ।
अस्तीह यस्य विज्ञानं कृच्छ्रेणापि न सीदति ॥

अन्वयः AI यः पराभवं परिच्छेत्तुं योग्य-अयोग्यं च वेत्ति, यस्य इह विज्ञानम् अस्ति, (सः) कृच्छ्रेण अपि न सीदति ।
Summary AI One who knows how to assess defeat, understands what is appropriate or inappropriate, and possesses such wisdom, does not perish even in times of great difficulty.
सारांश AI जो व्यक्ति पराजय से बचने के उपाय जानता है और उचित-अनुचित का विवेक रखता है, वह बड़ी से बड़ी विपत्ति में भी दुखी नहीं होता।
पदच्छेदः AI
पराभवम्पराभव (परा√भू+अप्, २.१) defeat
परिच्छेत्तुम्परिच्छेत्तुम् (परि√छिद्+तुमुन्) to assess
योग्यायोग्यम्योग्य–अयोग्य (२.१) appropriate and inappropriate
चच and
वेत्तिवेत्ति (√विद् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) knows
यःयद् (१.१) one who
अस्तिअस्ति (√अस् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) is
इहइह here
यस्ययद् (६.१) whose
विज्ञानम्विज्ञान (वि√ज्ञा+ल्युट्, १.१) wisdom
कृच्छ्रेणकृच्छ्र (३.१) in difficulty
अपिअपि even
नन not
सीदतिसीदति (√सद् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) perishes
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८
प रा भ वं प रि च्छे त्तुं
यो ग्या यो ग्यं च वे त्ति यः
अ स्ती ह य स्य वि ज्ञा नं
कृ च्छ्रे णा पि न सी द ति
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.