मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ट्रवत् ।
आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः ॥

अन्वयः AI यः पर-दारेषु मातृ-वत्, पर-द्रव्येषु लोष्ट्र-वत्, सर्व-भूतेषु आत्म-वत् पश्यति सः पण्डितः ।

Summary AI He who views others' wives as mothers, others' wealth as clods of earth, and all beings as himself, is a *paṇḍita*.

सारांश AI जो पराई स्त्री को माता के समान, दूसरे के धन को मिट्टी के समान और सभी जीवों को अपने समान देखता है, वही सच्चा विद्वान है।

पदच्छेदः AI

मातृ-वत्	मातृ–वत्	like a mother
पर-दारेषु	पर–दार (७.३)	towards others' wives
पर-द्रव्येषु	पर–द्रव्य (७.३)	towards others' wealth
लोष्ट्र-वत्	लोष्ट्र–वत्	like a clod of earth
आत्म-वत्	आत्मन्–वत्	like oneself
सर्व-भूतेषु	सर्व–भूत (७.३)	towards all beings
यः	यद् (१.१)	who
पश्यति	पश्यति (√दृश् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	sees
सः	तद् (१.१)	he
पण्डितः	पण्डित (१.१)	is a wise person

छन्दः अनुष्टुप् [८]

छन्दोविश्लेषणम्

मातृवत् परदारेषु परद्रव्येषु लोष्ट्रवत् ।आत्मवत् सर्वभूतेषु यः पश्यति स पण्डितः ॥