Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%
॥ अथ सङ्केतप्रकाशः ॥
अथ
श्रृङ्गारप्रकाशे सप्‍तविंशः प्रकाशः
सङ्केतप्रकाशः
{आदौ त्रुटिः}
सङ्केतापचारो यथा—(गास. ५.१५)
चोरिअरअसद्दालुइ मा पुत्ति ब्भमसु अंधआरम्मि।
अहिअअरं लक्खिज्जसि तमभरिए दीवअ सिहव्व॥ १॥
(चौर्यरतश्रद्धाशीले मा पुत्रि भ्रमान्धकारे।
अधिकतरं लक्ष्यसे तमोभृते दीपकशिखेव॥)
यथा वा—
हलिअ—सुआ—मुह—ससिकंति—पहअ—तिमिरम्मि इअ हअग्गामे।
ओँ मामि कह वसिज्जइ संकेअअभंगदूमिआसाहिं॥ २॥
(हालिकसुतामुखशशिकान्तिप्रहृततिमिरे इह हतग्रामे।
हे मातुलानि! कथमुष्यते सङ्केतक—भङ्ग—दूनाशाभिः॥)
सङ्केतमनोरथो यथा—(गास. २.६५)
फलही—वाहण—पुण्णाहमंगलं लंगले कुणंतीए।
असईअ मणोरहगब्भिणीए हत्था थरहरंति॥ ३॥
(कार्पासीकषण—पुण्याहमङ्गलं लाङ्गले कुर्वत्याः।
असत्या मनोरथगर्भिण्या हस्तौ थरथरायेते॥)
यथा वा—
अंतोहुत्तं डज्झइ छिंदंते देअरे णइ—करंजं।
हिअअब्भइअमणोरहाणँ वि परंमुही सुण्हा॥ ४॥
(अन्तरभिमुखं दह्यते छिन्दति देवरे नदीकरञ्जम्।
हृदयाभ्यधिकमनोरथानामपि पराङ्‍मुखी स्‍नुषा॥)
सङ्केतोत्कण्ठा यथा—
संकेअऊसुअमणो गहवइ—धूआ—कडक्ख—सण्णइ/सच्चविओ।
तंबं गअं ण वेअइ गोवालो अंबरं दुहइ॥ ५॥
(सङ्केतोत्सुकमना गृहपतिदुहितृकटाक्षसंज्ञापितः/ द्‍ृष्टः।
ताम्रां गतां न वेत्ति व्रीडया अम्बरं दोग्धि॥)
यथा वा—(वल. ४९६, गास. ८६८वे.)
संकेअकुडुंगुड्डीणसउणिकोलाहलं सुणंतीए।
घरकम्मवावडाए वहुएँ सीअंति अंगाइं॥ ६॥
(सङ्केतकुडुङ्गोड्डीनशकुनिकोलाहलं श्रृण्वत्याः।
गृहकर्मव्यापृताया वध्वाः सीदन्ति अङ्गानि॥)
सङ्केतहर्षणं यथा—
ओच्चेइ/अच्चइ जा कुसुंभं, ताव च्चिअ पुत्ति पुल्लिआ उव्वा।
मग्गेण मुहुवलंती कल्लाणपरंपरा तुज्झ॥ ७॥
(अवचिनोति/अर्चयति यावत् कुसुम्भं तावदेव पुत्रि फुल्लितापूर्वा।
मार्गेण मुहुर्वलन्ती कल्याणपरम्परा तव॥)
यथा वा—
सिल्लिरि गुलिमे गामे वोद्रहपइरंमि पुत्ति दिण्णासि।
रज्जअ पग्गबंसं तुग्गमाअं मुहुत्थिच्चिहिसिं॥ ८॥
(सिल्लिरिगुलिमे ग्रामे तरुणपुरुषप्रचुरे पुत्रि! दत्तासि।) कु.
सङ्केताश्वासो यथा—(गास. १.९)
किं रुअसि ओणअमुही धअलाअंतेसु सालिछेत्तेसु।
हरिआलमंडिअमुही पडि व्व सणवाडिआ जाआ॥ ९॥
(किं रोदिष्यवनतमुखी धवलायमानेषु शलिक्षेत्रेषु।
हरितालमण्डितमुखी नटीव शणवाटिका जाता॥)
यथा वा—(वल. ४७२)
आसण्णकुडुंगे जुण्णदेअउले बहुजुआणसंकिण्णे।
॥ इति सङ्केतप्रकाशः ॥
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.