अन्वयः
AI
हि जातस्य मृत्युः ध्रुवः, मृतस्य च जन्म ध्रुवम्। तस्मात् अपरिहार्ये अर्थे त्वम् शोचितुम् न अर्हसि।
Summary
AI
One who has taken his birth is sure to die, and after death one is sure to take birth again. Therefore, in the unavoidable discharge of your duty, you should not lament.
सारांश
AI
जन्म लेने वाले की मृत्यु निश्चित है और मरने वाले का जन्म निश्चित है। अतः इस अपरिहार्य विषय में तुम्हें शोक नहीं करना चाहिए।
पदच्छेदः
AI
| जातस्य | जात (√जन्+क्त, ६.१) | of one who is born |
| हि | हि | for |
| ध्रुवः | ध्रुव (१.१) | is certain |
| मृत्युः | मृत्यु (१.१) | death |
| ध्रुवम् | ध्रुव (१.१) | is certain |
| जन्म | जन्मन् (१.१) | birth |
| मृतस्य | मृत (√मृ+क्त, ६.१) | of one who is dead |
| च | च | and |
| तस्मात् | तस्मात् | therefore |
| अपरिहार्ये | अपरिहार्य (परि√हृ+नञ्+ण्यत्, ७.१) | in an unavoidable |
| अर्थे | अर्थ (७.१) | matter |
| न | न | not |
| त्वम् | युष्मद् (१.१) | you |
| शोचितुम् | शोचितुम् (√शुच्+तुमुन्) | to lament |
| अर्हसि | अर्हसि (√अर्ह् कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | should |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| जा | त | स्य | हि | ध्रु | वो | मृ | त्यु |
| र्ध्रु | वं | ज | न्म | मृ | त | स्य | च |
| त | स्मा | द | प | रि | हा | र्ये | ऽर्थे |
| न | त्वं | शो | चि | तु | म | र्ह | सि |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.