श्रोत्रं चक्षुः स्पर्शनं च रसनं घ्राणमेव च ।
अधिष्ठाय मनश्चायं विषयानुपसेवते ॥

अन्वयः AI अयम् श्रोत्रम्, चक्षुः, स्पर्शनम् च, रसनम्, घ्राणम् एव च, मनः च अधिष्ठाय विषयान् उपसेवते।
Summary AI Presiding over the ear, eye, touch, taste, and smell, as well as the mind, this soul enjoys the objects of the senses.
सारांश AI यह जीवात्मा कान, आँख, त्वचा, जीभ, नाक और मन का आश्रय लेकर ही शब्द, रूप और स्पर्श आदि इंद्रिय विषयों का अनुभव करती है।
पदच्छेदः AI
श्रोत्रम्श्रोत्र (२.१) the ear
चक्षुःचक्षुस् (२.१) the eye
स्पर्शनम्स्पर्शन (२.१) touch
and
रसनम्रसन (२.१) taste
घ्राणम्घ्राण (२.१) smell
एवएव also
and
अधिष्ठायअधिष्ठाय (अधि√स्था+ल्यप्) presiding over
मनःमनस् (२.१) the mind
and
अयम्इदम् (१.१) this (soul)
विषयान्विषय (२.३) the objects of the senses
उपसेवतेउपसेवते (उप√सेव् कर्तरि लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) enjoys
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
श्रो त्रं क्षुः स्प र्श नं
नं घ्रा मे
धि ष्ठा श्चा यं
वि या नु से ते
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.