समः शत्रौ च मित्रे च तथा मानावमानयोः ।
शीतोष्णसुखदुःखेषु समः सङ्गविवर्जितः ॥

अन्वयः AI (यः) शत्रौ च मित्रे च समः, तथा मान-अवमानयोः (समः), शीत-उष्ण-सुख-दुःखेषु समः, सङ्ग-विवर्जितः (च भवति, स मे प्रियः) ।
Summary AI One who is equal to friend and foe, and also in honor and dishonor; who is the same in cold and heat, happiness and distress; and who is free from all attachment... (is dear to Me).
सारांश AI जो शत्रु और मित्र में, मान और अपमान में, सर्दी-गर्मी तथा सुख-दुःख में समान रहता है और आसक्ति से सर्वथा मुक्त है।
पदच्छेदः AI
समःसम (१.१) Equal
शत्रौशत्रु (७.१) to an enemy
चच and
मित्रेमित्र (७.१) to a friend
चच and
तथातथा also
मानावमानयोःमान–अवमान (७.२) in honor and dishonor
शीतोष्णसुखदुःखेषुशीत–उष्ण–सुख–दुःख (७.३) in cold and heat, happiness and distress
समःसम (१.१) equal
सङ्गविवर्जितःसङ्ग–विवर्जित (वि√वृज्+क्त, १.१) free from all attachment
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८
स मः श त्रौ च मि त्रे च
त था मा ना व मा न योः
शी तो ष्ण सु ख दुः खे षु
स मः स ङ्ग वि व र्जि तः

Other texts to read

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

A dual-purpose Mahākāvya that narrates the story of Rāma while illustrating the rules of Vyākaraṇa
शिशुपालवधम् माघः

A Mahākāvya describing the diplomatic confrontation and eventual slaying of the King of Cedi by Kṛṣṇa
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.

Resources
Connect