ब्रुवते स्म दूत्य उपसृत्य नरा-
न्तरवत्प्रगल्भमतिगर्भगिरः ।
सुहृदर्थमीहितमजिह्मधियां
प्रकृतेर्विराजति विरुद्धमपि ॥

मल्लिनाथः ब्रुवत इति ॥ प्रगल्भा सृष्टाः मतिगर्भाः प्रतिभासाराश्च गिरो यासां ता दूत्यो नरान् पुरुषानुपसृत्य नरवत् नरैः पुंभिस्तुल्यम् । `तेन तुल्यं क्रिया चेद्वतिः` (५।१|११५) इति वतिप्रत्ययः । ब्रुवते स्म । न चैतावता वैजात्यं दूषणमित्यर्थान्तरन्यासेनाह-सुहृदर्थमिति । तथा हि—अजिह्मधियामकुटिलबुद्धीनां संबन्धि सुहृदे सुहृदर्थम् । `अर्थेन सह नित्यसमासः सर्वलिङ्गता चेति वक्तव्यम्` (वा०)। ईहितं चेष्टितं प्रकृतेविरुद्धमपि स्वभावविपरीतमपि विराजति शोभते । तस्मान्न धार्ष्ट्ये दोष इत्यर्थः

छन्दः प्रमिताक्षरा [१२: सजसस]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
ब्रु	व	ते	स्म	दू	त्य	उ	प	सृ	त्य	न	रा
न्त	र	व	त्प्र	ग	ल्भ	म	ति	ग	र्भ	गि	रः
सु	हृ	द	र्थ	मी	हि	त	म	जि	ह्म	धि	यां
प्र	कृ	ते	र्वि	रा	ज	ति	वि	रु	द्ध	म	पि
स			ज			स			स

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

About

Resources

Connect