उच्चारणज्ञेऽथगिरादधान-
मुच्चा रणत्पक्षिगणास्तटीस्तम् ।
उत्कं धरं द्रष्टुमवेक्ष्य शौरि-
णुत्कन्धरं दारुक इत्युवाच ॥

मल्लिनाथः उच्चारणज्ञ इति ॥ अथ हरिविस्मयानन्तरं गिरां वाक्यानामुच्चारणं जानातीत्युच्चारणज्ञ उक्तिकुशलः । `आतोऽनुपसर्गे कः` (अष्टाध्यायी ३.२.३ ) इति कप्रत्ययः । न `इगुपध` (अष्टाध्यायी ३.१.१३५ ) इत्यादिना `आकारादनुपपदात्कर्मोपपदो भवति विप्रतिषेधेन` इति वचनात् । दारुकः कृष्णसारथिरुच्चा उन्नता रणन्तः शब्दायमानाः पक्षिगणा यासु ता रणत्पक्षिगणास्तटीर्दधानं तं पूर्वोक्तं । धरतीति धरं पर्वतम् । पचाद्यच् । `अहार्यधरपर्वताः` इत्यमरः । द्रष्टुमुत्कमुत्सुकम् । `उत्क उन्मनाः` (अष्टाध्यायी ५.२.८० ) इति निपातः । उत्कंधरमौत्सुक्यादुन्नमितकंधरं शौरिमवेक्ष्य इति वक्ष्यमाणक्रमेण वाचमुवाच । नहीङ्गितज्ञोऽवसरेऽवसीदतीति भावः

छन्दः इन्द्रवज्रा [११: ततजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
उ	च्चा	र	ण	ज्ञे	ऽथ	गि	रा	द	धा	न
मु	च्चा	र	ण	त्प	क्षि	ग	णा	स्त	टी	स्तम्
उ	त्कं	ध	रं	द्र	ष्टु	म	वे	क्ष्य	शौ	रि
णु	त्क	न्ध	रं	दा	रु	क	इ	त्यु	वा	च
त			त			ज			ग	ग

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect