मल्लिनाथः
नेति ॥ सत्वतोऽपत्यं स्त्री सात्वती नाम हरेः पितृष्वसा । `उत्सादिभ्योऽञ्` (अष्टाध्यायी ४.१.८६ ) । तस्याः सूनुश्चैद्यः । बन्धुरपि खलो न मृष्यत इति भावः । यन्मह्यमपराध्यति दुह्यतीति यावत् । `क्रुधद्रुह-` (अष्टाध्यायी १.४.३७ ) इत्यादिना चतुर्थी । तत इति शेषः । यत्तदोर्नित्यसंबन्धात् । न दूये न परितप्ये । दूङो दैवादिकात् कर्तरि लट् । उत्तमपुरुषैकवचनम् । किंतु लोकं दन्दह्यते । गर्हितं यथा स्यादेवं दहतीति यावत् । `लुपसदचरजप-` (अष्टाध्यायी ३.१.२४ ) इत्यादिना गर्हायां यङ् । `जपजभदहदशभञ्जपशां च` (अष्टाध्यायी ७.४.८६ ) इत्यभ्यासस्य नुमागमः । अदो लोकदहनं मां दुःखाकरोति । दुःखमनुभावयतीत्यर्थः । `दुःखात्प्रातिलोम्ये` (अष्टाध्यायी ५.४.६४ ) इति डाच्प्रत्ययः । अतश्चैद्य एवाभिघातव्यः, पार्थस्तु प्रार्थनयापि पश्चात्समाधेय इत्यर्थः
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| न | दू | ये | सा | त्व | ती | सू | नु | ||
| र्य | न्म | ह्य | म | प | रा | ध्य | ति | ||
| य | त्तु | द | ह्य | न्ते | |||||
| लो | क | म | दो | दुः | खा | क | रो | ति | माम् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.