रोषावेशाद्गच्छतां प्रत्यमित्रं
दूरोत्क्षिप्तस्थूलबाहुध्वजानाम् ।
दीर्घास्तिर्यग्वैजयन्तीसदृश्यः
पादातानां भ्रेजिरे खड्गलेखाः ॥

मल्लिनाथः रोषावेशादिति ॥ रोषावेशात्प्रत्यमित्रमभिशत्रुम् । आभिमुख्येऽव्ययीभावः । गच्छतां धावतां द्रवतां दूरादुत्क्षिप्ता उद्यताः स्थूलाः पीवराः बाहुध्वजाः ध्वजस्तम्भा इव बाहवो येषां तेषां पादातानां पदातिसमूहानाम् । `पादातं पत्तिसंहतिः` इत्यमरः । “षिद्भिदादिभ्योऽङ्` (अष्टाध्यायी ३.३.१०४ ) । तिर्यग्दीर्घाः । तिर्यगायता इत्यर्थः । लेखा इव खगाः खङ्गलेखाः वैजयन्तीसदृश्यः । पताकासदृश्यः सत्य इत्यर्थः । `वैजयन्ती पताका स्यात्` इत्यमरः । `दृशेः समानान्ययोश्च` (वा०) इति `कञ् च वक्तव्यः` इति समानशब्दोपपदादृशेः कन्प्रत्ययः । दृक्षे चेति वक्तव्यम्` (वा०) इति समानस्य सभावः । भ्रेजिरे रेजिरे। `भ्राजृ दीप्तौ` इति धातोः कर्तरि लिट् । `फणां च सप्तानाम्` (अष्टाध्यायी ६.४.१२५ ) इति विकल्पादेत्वाभ्यासलोपौ । आर्थीयमुपमा

छन्दः शालिनी [११: मततगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
रो	षा	वे	शा	द्ग	च्छ	तां	प्र	त्य	मि	त्रं
दू	रो	त्क्षि	प्त	स्थू	ल	बा	हु	ध्व	जा	नाम्
दी	र्घा	स्ति	र्य	ग्वै	ज	य	न्ती	स	दृ	श्यः
पा	दा	ता	नां	भ्रे	जि	रे	ख	ड्ग	ले	खाः
म			त			त			ग	ग

Other texts to read

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

रघुवंशम् कालिदासः

About

Resources

Connect