रोदोरन्ध्रं व्यश्नुवानानि लोलै-
रङ्गस्यान्तर्मादितैः स्थावराणि ।
केचित्गुर्वीमेत्य संयन्निषद्यां
क्रीणन्ति स्म प्राणमूल्यैर्यशांसि ॥

मल्लिनाथः रोदोरन्ध्रमिति ॥ केचिद्वीराः गुवीं महतीं संयतो युध एव निषीदन्त्यस्यामिति निषद्यामापणम् । `आपणस्तु निषद्यायाम्` इत्यमरः । `संज्ञायां समजनिपद-` (अष्टाध्यायी ३.३.९९ ) इत्यादिना क्यप् । एत्य प्राप्य । आङ्पूर्वादिणः क्त्वो ल्यप् । देहस्यान्तरभ्यन्तरे मापितैः परिच्छिन्नैः । मातेर्माङो वा ण्यन्तात्कर्मणि क्तः । `अर्तिर्ह्रा--` (अष्टाध्यायी ७.३.३६ ) इत्यादिना पुगागमः । लोलैरस्थिरैः प्राणैरेव मूल्यैः प्राणमूल्यै रोदसोर्द्यावापृथिव्यो रन्ध्रमन्तरालं व्यश्नुवानानि व्याप्नुवन्ति । अश्नोतेलटः शानजादेशः । स्थावराणि स्थिराणि । यशांसि क्रीणन्ति स्म । स्वीचक्रुरित्यर्थः । अत्र न्यूनैः प्राणैस्ततोऽधिकयशःपरिवर्तनान्यूनपरिवृत्तिरलंकारः । `समन्यूनाधिकानां च यदा विनिमयो भवेत् । साकं समाधिकन्यूनैः परिवृत्तिरसौ मता ॥` इति लक्षणात्

छन्दः शालिनी [११: मततगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
रो	दो	र	न्ध्रं	व्य	श्नु	वा	ना	नि	लो	लै
र	ङ्ग	स्या	न्त	र्मा	दि	तैः	स्था	व	रा	णि
के	चि	त्गु	र्वी	मे	त्य	सं	य	न्नि	ष	द्यां
क्री	ण	न्ति	स्म	प्रा	ण	मू	ल्यै	र्य	शां	सि
म			त			त			ग	ग

Other texts to read

श्रीमद्भगवद्गीता

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect