मल्लिनाथः
आननेनेत्यादि ॥ आननेन शशिनः कलामिव कलां कान्तिं दधत् । निदर्शनालंकारः । शशिमुख इत्यर्थः । अन्यत्र शशिखण्डधरेत्यर्थः । दर्शनेन ज्ञानेन क्षयितौ नाशितौ कामविग्रहौ कामक्रोधौ येन सः, अन्यत्र दृष्टिदग्धस्मरशरीरः । विमलैर्जलैः आप्लुतः स्नातः । नद्यां स्नातीति दीक्षायां स्नानविधानादिति भावः । अन्यत्र गङ्गोदकसिक्ता । गङ्गाधरीत्यर्थः । स नृपः अष्टानां पूरणी अष्टमी । `तस्य पूरणे डट्` (अष्टाध्यायी ५.२.४८ ) इति डट् प्रत्ययः । `नान्तादसंख्यादेर्मट्` (अष्टाध्यायी ५.२.४९ ) इति मडागमः `टिड्ढाणञ्-` (अष्टाध्यायी ४.१.१५ ) इत्यादिना ङीप् । अष्टानां मूर्तीनां&#३२; समाहारोऽष्टमूर्तिः । तद्धितार्थ-` (अष्टाध्यायी २.१.५१ ) इत्यादिना समाहारे द्विगुरेकवचनं नपुंसकं च । तस्य धरो धारयिताऽष्टमूर्तिधरः शिवः तस्याष्टमी मूर्तिरभूत् । सोमदीक्षितोऽभूदित्यर्थः । तस्याप्यागमे शिवमूर्तित्वप्रसिद्धः । अत्र प्रकृताप्रकृतयोर्नृपशिवयोः शिवशब्दमात्रसाधर्म्याच्छ्लेषालंकारः
छन्दः
रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| आ | न | ने | न | श | शि | नः | क | लां | द | ध |
| द्द | र्श | न | क्ष | यि | त | का | म | वि | ग्र | हः |
| आ | प्लु | तः | स | वि | म | लै | र्ज | लै | र | भू |
| द | ष्ट | मू | र्ति | ध | र | मू | र्ति | र | ष्ट | मी |
| र | न | र | ल | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.