शौरेः प्रतापोपनतैरितस्ततः
समागतैः प्रश्रयनम्रमूर्तिभिः ।
एकातपत्रा पृथिवीभृतां गणै-
रभूदबहुच्छात्रतया पताकिनी ॥

मल्लिनाथः शौरेरिति ॥ शौरेः कृष्णस्य पताकिनी सेना । व्रीह्यादित्वादिनिः । प्रतापेन हरितेजसा उपनतैर्नम्रैः । विधेयैरित्यर्थः । अत एवेतस्ततः समागतैः पार्श्वदेशादागतैः प्रश्रयनम्रमूर्तिभिर्हरिसंनिधौ विनयनम्रविग्रहैः पृथिवीभृतां राज्ञां गणैर्हेतुना बहुच्छत्रतया असंख्यातातपत्रवत्तया निमित्तेन एकानि केवलान्यातपत्राणि यस्याः सा एकातपत्रा केवलातपत्रमय्यभूत् । आतपत्रातिरिक्तं न किंचिदलक्ष्यतेत्यर्थः । `एके मुख्यान्यकेवलाः` इत्यमरः । बहुच्छत्राप्येकच्छत्रेति विरोधभासनाद्विरोधाभासोऽलंकारः

छन्दः इन्द्रवंशा [१२: ततजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३
शौ	रेः	प्र	ता	पो	प	न	तै	रि	त	स्त	तः
स	मा	ग	तैः	प्र	श्र	य	न	म्र	मू	र्ति	भिः
ए	का	त	प	त्रा	पृ	थि	वी	भृ	तां	ग	णै
र	भू	द	ब	हु	च्छा	त्र	त	या	प	ता	कि	नी
त			त			ज			र

Other texts to read

किरातार्जुनीयम् भारविः

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect