कुल्याम्भोभिः पवनचपलैः शाखिनो धौतमूला
भिन्नो रागः किसलयरुचामाज्यधूमोद्गमेन ।
एते चार्वागुपवनभुवि च्छिन्नदर्भाङ्कुरायाम्
नष्टाशङ्का हरिणशिशवो मन्दमन्दं चरन्ति ॥

अन्वयः AI पवनचपलैः कुल्याम्भोभिः शाखिनः धौतमूलाः सन्ति। आज्यधूमोद्गमेन किसलयरुचां रागः भिन्नः अस्ति। एते हरिणशिशवः च अर्वाक् छिन्नदर्भाङ्कुरायाम् उपवनभुवि नष्टाशङ्काः सन्तः मन्दमन्दं चरन्ति।

Summary AI The roots of trees are washed by canal waters rippled by wind. The luster of sprouts is dimmed by sacrificial smoke. And nearby, on grounds with cut Darbha grass, fearless young fawns graze slowly.

पदच्छेदः AI

कुल्याम्भोभिः	कुल्या–अम्भस् (३.३)	by the waters of small canals
पवनचपलैः	पवन–चपल (३.३)	rippled by the wind
शाखिनः	शाखिन् (१.३)	trees
धौतमूलाः	धौत–मूल (१.३)	have their roots washed
भिन्नः	भिन्न (√भिद्+क्त, १.१)	is altered/dimmed
रागः	राग (१.१)	the color
किसलयरुचाम्	किसलय–रुच् (६.३)	of the luster of sprouts
आज्यधूमोद्गमेन	आज्य–धूम–उद्गम (३.१)	by the rising of sacrificial smoke
एते	एतद् (१.३)	these
च	च	and
अर्वाक्	अर्वाच्	nearby
उपवनभुवि	उपवन–भू (७.१)	on the hermitage grounds
छिन्नदर्भाङ्कुरायाम्	छिन्न–दर्भ–अङ्कुर (७.१)	where the tips of Darbha grass have been cut
नष्टाशङ्काः	नष्ट–आशङ्का (१.३)	fearless
हरिणशिशवः	हरिण–शिशु (१.३)	young fawns
मन्दमन्दम्	मन्दमन्द	slowly
चरन्ति	चरन्ति (√चर् कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. बहु.)	are grazing

छन्दः मन्दाक्रान्ता [१७: मभनततगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४	१५	१६	१७
कु	ल्या	म्भो	भिः	प	व	न	च	प	लैः	शा	खि	नो	धौ	त	मू	ला
भि	न्नो	रा	गः	कि	स	ल	य	रु	चा	मा	ज्य	धू	मो	द्ग	मे	न
ए	ते	चा	र्वा	गु	प	व	न	भु	वि	च्छि	न्न	द	र्भा	ङ्कु	रा	या
म्न	ष्टा	श	ङ्का	ह	रि	ण	शि	श	वो	म	न्द	म	न्दं	च	र	न्ति
म			भ			न			त			त			ग	ग

Other texts to read

कादम्बरीसंग्रहः कृष्णमाचार्यः

रामायणम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect